فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ١٢٧
طهارت: در وضو محل مسح پا در طول مسح تا از سر انگشتان تا کعب مِی باشد. آِیا باِید روِی خود کعب نِیز مسح شود ِیا آنکه کعب کفاِیت مِیکند؟ مسئله اختلافِی است. (٣)
نکاح: زنِی که به عنوان همسر انتخاب مِی شود، مستحب است وِیژگِیهاِیِی داشته باشد که از آن جمله پرگوشت بودن کعب او است. (٤)
حدود: کسِی که مرتکب سرقت شده است، چنانچه پس از اجراِی حد، دوباره دست به سرقت ،زند، پاِی چپ او از کعب قطع مِی شود.(٥)
از کعب به معناِی دوم - که جمع آن کعاب و به معناِی طاس است و در بازِیهاِیِی همچون تخته نرد و منج به کار مِیرود و نِیز قاپ؛ استخوانِی کوچک در ِیاچه گوسفند و ِیا گاو آمده است به مناسبت در باب تجارت سخن گفته اند.
حکم تکلِیفِی: در حدِیثِی از رسول (خدا صلّى الله علِیه و آله) از بازِی قمار، حتِی با کعب و مانند آن نهِی شده است. (٦)
کعب به دو معناِی اخِیر از ابزار قمار به شمار مِی رود. (٧) ( آلات قمار).
(١) مائده/ ٦
(٢) كشف اللثام ١ / ٥٤٦ – ٥٤٧
(٣) جواهر الكلام ٢/ ٢٠٨ - ٢٠٩ و ٢١٤
(٤) الحدائق الناضرة ٢٣/٢٢
(٥) جواهر الکلام ٤١/٥٣٠ - ٥٣٢
(٦) وسائل الشيعة /١٧/ ١٦٥
(٧) جواهر الكلام ٢٢/ ١٠٩ ؛ كشف اللثام ١٠/ ٢٩١.
کعبه: خانه خدا.
کعبه
کعبه که در قرآن کرِیم با همِین نام (١) و نِیز با نام بِیت الحرام» (٢) و «بيت العتيق" (٣) از آن تعبِیر شده، از محبوب ترِین و شرِیف ترِین مکانها نزد خداِی تعالِی است. (٤) قرآن کرِیم در توصِیف اِین خانه مِی فرماِید: «نخستِین خانه اِی که براِی مردم نهاده شده همان است که در بگه مکه) ِیا مکانِی که خانه خدا در آن بنا شده است که پر برکت و ماِیه هداِیت جهانِیان است. در آن، نشانه هاِی روشنِی (از جمله مقام ابراهِیم است و هرکس داخل آن شود اِیمن خواهد بود. (٥)
علت نام گذارِی آن به کعبه، بر پاِیه برخِی رواِیات، مربع بودن آن است که محاذِی بِیت المعمور ( بِیت المعمور) در آسمان قرار دارد که آن نِیز مربع است.