زيرا حمق،موجب غرور به بيدارى و اجتهاد مى‌گردد.و هر آينه به قدر ذرّه‌اى از عمل صاحب تقوى و يقين،بهتر است از عملى كه روى زمين را مملو كرده‌اند از مغرورين». [١]

و از حضرت امام جعفر صادق-عليه السّلام-منقول است كه:«مغرور،در دنيا مسكين است،و در آخرت مغبون و زيانكار،چون عوض كرده است بهتر را به زبونتر و تعجّب مكن از خود،كه بسا باشد كه:فريفته شوى به مال و صحّت بدن خود.و گمان كنى كه باقى خواهى بود.و بسا باشد كه:فريفته شوى به طول عمر خود و اولاد و اصحاب خود.و پندارى كه به سبب آنها نجات خواهى يافت.و گاهى فريفته شوى به آنچه به همۀ خلق مى‌نمايى،از پشيمانى بر تقصيرات خود در عبادت.و شايد خدا از دل تو آنچه را به خلق مى‌نمائى داند.و بسا باشد كه نفس خود را به تكلّف بر عبادت بدارى و حال اينكه خداى-تعالى-اخلاص از تو طلب كند.و بسا باشد كه افتخار كنى به علم و نسب خود و حال آنكه غافل باشى از آنچه از احوال تو پنهان است بر تو و خدا مى‌داند.و بسا باشد كه توهّم كنى كه خدا را مى‌خوانى،و حال آنكه تو غير خدا را عبادت كنى.و بسا باشد كه پنداشته باشى كه نصيحت خلق مى‌كنى و حال آنكه قصد تو آن باشد كه مردم به سوى تو ميل نمايند.

و بدان كه:از ظلمتهاى غرور و فريب بيرون نمى‌روى،مگر به خضوع از براى خدا.

و بازگشت به سوى او از روى صدق،و دانستن عيوب خود.و اگر مغرور شوى و به خود راضى باشى،به هر حال كه در آن هستى هيچ احدى از تو شقى‌تر و عمر ضايع كننده‌تر نخواهد بود.و در روز قيامت حسرت و ندامت خواهى يافت». [٢]

فصل:طوايف اهل غرور،و اسباب غرور،و معالجه آنها

بدان كه:غرور و غفلت،بسيار،و سبب غرور ايشان مختلف و متفاوت است.و ما در اين مقام،اشاره اجماليه به طوايف مغرورين،و جهات غرور و غفلت هر يك مى‌نماييم،تا طالب سعادت در مقام احتراز از آن باشد.

پس مى‌گوييم:

كفار و صاحبان مذاهب فاسد

طايفۀ اوّل:كفّار و صاحبان مذاهب فاسده‌اند،كه شيطان ايشان را به غفلت انداخته و

[١] محجة البيضاء،ج ٦،ص ٢٩١.و احياء العلوم،ج ٣،ص ٣٢٦.

[٢] محجة البيضاء،ج ٦،ص ٣٥٦.و بحار الأنوار،ج ٧٢،ص ٣١٩ و ٣٢٠.