حسين چون اشتياق سلطان يعقوب را به كلّيّات جامى شنيده بود جواب داد كه بنده را در راه،مصاحبى بود كه در هر منزل به آن مشغول بودم و به آن جهت ملالت پيرامون خاطرم نمى‌گذشت.

سلطان از حقيقت،استفسار نمود،جناب امير گفت كه:كلّيّات مولانا جامى كه حضرت سلطان هديه به جهت سركار پادشاه فرستاد چون اندك ملالتى رخ مى‌نمود به مطالعه آن مشغول بودم.پادشاه از وفور اشتياق فرمود:بگو بروند و كلّيّات را بياورند.

امير حسين كسى را فرستاده آن مجلد را آوردند.چون گشودند معلوم شد كه «فتوحات مكّى»است نه«كلّيّات جامى».و در عرض راه مطلقا مطالعه كلّيّات جامى اتفاق نيفتاده و به اين سبب،امير،منفعل و شرمسار،و از درجه اعتبار افتاد.

بلى:بجز راستى هر چه باشد خطاست.

و از جمله اسباب رسوايى دروغگو،آن است كه:خداى-تعالى-فراموشى را به او مسلّط ساخته و به اين جهت دروغى را كه مى‌گويد فراموش مى‌كند و خلاف آن را مى‌گويد و رسوا مى‌شود.

حضرت امام جعفر صادق-عليه السّلام-فرمود كه:«از جمله چيزهايى كه خداى -تعالى-بر دروغگو گماشته است نسيان است». [١]

و از اين جهت،مشهور شده است كه:دروغگو حافظه ندارد.

و بعد از ملاحظه اين‌ها،در فوايد ضدّ كذب،كه صدق باشد تأمّل كنى و بعد از اين،اگر دشمن خود نباشى در هر سخنى كه مى‌گويى ابتدا تدبّر و تفكّر كنى تا دروغى در آن نباشد.و از همنشينى فسّاق و دروغگويان،اجتناب كنى تا راستگوئى ملكه تو گردد.

فصل:صدق و راستگويى

ضدّ دروغگويى،صدق است،كه راستگويى است.و آن اشرف صفات نفسانيّه و رئيس اخلاق ملكيّه است.

خداوندگار عالم مى‌فرمايد:« اِتَّقُوا اللّٰهَ وَ كُونُوا مَعَ الصّٰادِقِينَ ».يعنى:«بپرهيزيد از خدا و با راستگويان بوده باشيد». [٢]

و از حضرت رسول-صلّى اللّه عليه و آله-مروى است كه:«شش خصلت از براى من قبول كنيد تا من بهشت را از براى شما متقبّل شوم:هرگاه يكى از شما خبرى دهد دروغ نگويد.و چون وعده نمايد تخلّف نورزد.و چنانچه امانت قبول نمايد خيانت نكند.و

[١] كافى،ج ٢،ص ٣٤١،ح ١٥.

[٢] توبه،(سورۀ ٩)،آيۀ ١١٩.