معراج السعادة - النراقي، المولى احمد - الصفحة ٤١٧ - اسرار وجوب زكاة

اسرار وجوب زكاة

و چون تشديد در امر زكاة را دانستى،بدان كه:سرّ در واجب كردن زكاة،بلكه ترغيب به مطلق بذل كردن مال،سه چيز است:

اول اينكه:خدا پرستى تام،و توحيد تمام آن است كه:از براى آدمى محبوبى به غير از خداوند يكتا نباشد.آرى:محبّت،شركت برنمى‌دارد.توحيد زبانى فايدۀ چندان نمى‌بخشد.قدر محبّت با كسى،به گذشتن از محبوبان ديگر شناخته مى‌شود.و محبوب، محبّ خود را به مفارقت ساير احباب،امتحان مى‌كند.و چون مال در نزد اكثر مردم محبوب،و به جهت تمتّع از آن،انس به اين عالم گرفته‌اند و از مرگ گريزانند،پس در دعواى صدق محبت خدا امتحان ايشان به دست برداشتن از يكى از محبوبها كه مال است شده است.

و از اين جهت خداى-تعالى-فرمايد: «إِنَّ اللّٰهَ اشْتَرىٰ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنْفُسَهُمْ وَ أَمْوٰالَهُمْ بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ » .خلاصه معنى آنكه:«خداى-تعالى-نفسهاى مؤمنين،و مالهاى ايشان را خريدارى نموده،كه در عوض،بهشت به ايشان كرامت فرمايد». [١]

شكى نيست كه بالاترين لذات بهشت،لقاى پروردگار است.و مردم در اين خصوص بر سه قسم‌اند:

اول:در دعواى محبت تام،و توحيد كامل،صادق‌اند.و از عهدۀ عهد خود برآمده‌اند.و در دل،بجز دوستى يكى را راه نداده،دست از مال و متاع دنيا شسته و در دنيا را بر روى خود بسته‌اند.و اين طايفه،ديگر التفاتى به وجوب زكاة نمى‌كنند.حتى اينكه از بعضى از ايشان پرسيدند كه:در هر صد درهم چه قدر زكاة است؟گفت اما بر عوام،پنج درهم به حكم شريعت.و اما بر ما دادن همه اموال.

و از حضرت امام جعفر صادق-عليه السّلام-سئوال كردند:«در چقدر مال،زكاة واجب است؟فرمود:اما زكاة ظاهر در هزار درهم،بيست و پنج درهم و اما در باطن، پس آن است كه:هر چه برادر مؤمن تو،به آن محتاج‌تر از تو باشد خود را اختيار نكنى». [٢]

دوم:طايفه‌اى هستند كه از اموال دنيا به قدر حاجت نگاه مى‌دارند به جهت ضرورت،و ليكن فاضل از آن را ذخيره نمى‌كنند،بلكه به مصارف خيرات و مبرّات مى‌رسانند.و اين طايفه،اگر چه از طايفه اول پست مرتبه‌ترند و ليكن ايشان نيز بر