معراج السعادة - النراقي، المولى احمد - الصفحة ٣٦٠ - دنائت همت و مذمت آن

محافظت آبروى خود صرف كند حكم صدقه دارد». [١]

يا به كسى دهد كه خدمت او را كند و شغلى كه به او رجوع كند به انجام رساند.

و شكى نيست كه اين نيز از امور متعلقه به آخرت است،زيرا كه:كارهائى كه انسان به جهت زندگانى به آن محتاج است بسيار است.و اگر همه را خود متوجه شود وقت او ضايع مى‌شود.و روزگارش به حيف مى‌رود.و از كار آخرت باز مى‌ماند.و شكى نيست كه:كسى را كه هيچ مالى نيست بايد همه اين كارها را خود متوجه شود.و از ذكر و فكر و عبادت و طاعت بازماند.

سوم آنكه:آن را به مصرف خيرات جاريه،و باقيات الصالحات رساند.از:ساختن مسجد و مدرسه و«رباط» [٢]و پل و اجراى قنوات و نوشتن قرآن و كتاب و نشاندن اشجار،و امثال اين‌ها از چيزهائى كه بعد از آدمى باقى مى‌ماند،و مدتها ثواب آن روز به روز عايد مى‌گردد،و باعث دعاى بندگان خدا از خوبان و صالحان مى‌شود.و اسم آدمى به خير مذكور مى‌گردد.

فصل:طرق رهايى از مفاسد مال

هر كه خواهد از مفاسد مال رهائى يابد بايد چند چيز را مراعات نمايد:

اول اينكه:غرض از مال داشتن،و فايده آن،و سبب آفريدن آن،و علت احتياج به آن را برخورد تا در طلب زيادتر از قدر حاجت برنيايد.

دوم اينكه:جهت«مداخل» [٣]آن را ملاحظه نمايد.و از حرام،بلكه از مشتبه اجتناب نمايد.و همچنين از مداخلى كه مكروه هستند،يا باعث نقص مروّت و زوال حرّيت نفس‌اند احتراز نمايد،چون هديه‌اى كه بوى رشوه دهد،يا سؤال از خلق كه موجب ذلت و خوارى است.

سوم اينكه:راه خرج را مراعات كند،و در آن اقتصاد،يعنى ميانه روى نمايد.نه اسراف كند،و نه تنگ گيرى.

حضرت رسول-صلّى اللّه عليه و آله-فرمود كه:«محتاج نشد هر كه در خرج ميانه روى كرد». [٤]