معراج السعادة - النراقي، المولى احمد - الصفحة ٧٥٦ - خلوت و عزلت و فوايد آن
درجات است.« وَ لَقَدْ فَضَّلْنٰا بَعْضَ النَّبِيِّينَ عَلىٰ بَعْضٍ ».يعنى:«بعضى از پيغمبران را بر بعضى تفضيل فرموديم». [١]
نمىبينى كه عيسى بن مريم-عليه السّلام-در مقام ناز و انبساط بر خود سلام مىفرستد و مىگويد:« وَ السَّلاٰمُ عَلَيَّ يَوْمَ وُلِدْتُ وَ يَوْمَ أَمُوتُ وَ يَوْمَ أُبْعَثُ حَيًّا ».يعنى:
«سلام خدا بر من باد روزى كه متولّد شدم و روزى كه مىميرم و روزى كه زنده خواهم شد». [٢]
و چون يحيى به اين مقام نرسيده بود ساكت شد تا خدا بر او سلام فرستاد و فرمود:
« وَ سَلاٰمٌ عَلَيْهِ يَوْمَ وُلِدَ وَ يَوْمَ يَمُوتُ وَ يَوْمَ يُبْعَثُ حَيًّا ».[١]
فصل:خلوت و عزلت و فوايد آن
اشاره شد به اينكه:كسى كه به مقام انس رسيد طالب خلوت و عزلت مىگردد.و دورى از مردم را مىخواهد،زيرا مصاحبت مردمان،دل او را از توجّه تامّ به خدا مشغول مىسازد.و گاه باشد كه بعضى از علما،مخالطه با مردمان را بر گوشه گيرى و خلوت ترجيح دهند به سبب اخبارى كه در مدح الفت با مردمان و آمد و شد با ايشان رسيده.و تفصيل اين مقام آن است كه:ظاهر جمعى از علما آن است كه:عزلت و گوشه گيرى افضل است از مصاحبت و الفت با مردم،به جهت اخبارى كه در مدح عزلت رسيده.و به سبب فوايدى كه بر آن مترتّب مىگردد.
و امّا اخبار،مثل آنچه از حضرت رسول-صلّى اللّه عليه و آله-روايت شده است كه:«خدا دوست دارد بنده پرهيزگار پنهان را». [٣]
و فرمود:«بهترين مردمان مؤمنى است كه:با مال و جان خود در راه خدا جهاد نمايد و بعد از او مردى است كه:در بيشهاى از بيشهها گوشه نشينى اختيار كند». [٤]
از راه نجات از آن حضرت پرسيدند،فرمود:«در خانه خود بنشينيد و دين خود را نگاهداريد و بر گناه خود گريه كنيد». [٥]
حضرت امام جعفر صادق-عليه السّلام-فرمود كه:«روزگار فاسد شد و احوال
[١] اسراء،(سورۀ ١٧)،آيۀ ٥٥.
[٢] مريم،(سورۀ ١٩)،آيۀ ٣٣.
[٣] احياء العلوم،ج ٢،ص ٢٠١.و محجة البيضاء،ج ٤،ص ١٠.
[٤] محجة البيضاء،ج ٤،ص ٩.و احياء العلوم،ج ٢،ص ٢٠١.
[٥] احياء العلوم،ج ٢،ص ٢٠٠.و محجة البيضاء،ج ٤،ص ٩.