معراج السعادة - النراقي، المولى احمد - الصفحة ٣٥٢ - مذمت مال و مالدارى

دنيا شعب و فروعى بى‌حد است.وليكن اعظم آفات آن كه متعلق به قوۀ شهويّه است مال است،زيرا كه:هر زنده‌اى محتاج به آن است.

و از براى مال،فوايد بسيار،و آفات و«غوايل» [١]بى‌شمارى است.و تميز خوب و بد آن در نهايت صعوبت و اشكال است،زيرا كه:از نبودن مال،صفت فقر و احتياج به هم مى‌رسد.و از وجود آن،وصف غنا و ثروت حاصل مى‌شود.و اين هر دو صفتى است كه خدا بندگان خود را به آنها امتحان مى‌فرمايد.

و از براى فقير،دو حالت متصوّر است:حرص و قناعت.كه يكى محمود و ديگرى مذموم است.

و حريص بر دو قسم است:

يكى:حريصى است كه:حرص آن به كسب و صنعت كردن است،بدون طمع در مال مردم.

و ديگرى آنكه:حرص او به گرفتن مال مردم به زور و ظلم،يا به تكدّى و سؤال است.

و هر دو طايفه هلاك‌اند.گو طايفه آخر بدتر از اولى باشد.

و از براى غنى نيز دو حالت است:امساك و بذل.يكى ممدوح و ديگرى مذموم.

و بذل هم بر دو نوع است:ميانه‌روى و اسراف.اول محمود و ثانى مذموم.و غير اين‌ها از جميع اين امور،امورى هستند كه فهميدن آنها مشكل است.و كسى كه طالب مال باشد بايد اول تميز ميان نيك و بد اين حالت بكند و طريقه نيك آن را پيشنهاد خود سازد تا نجات يابد.

فصل:مذمت مال و مالدارى

چون دانستى كه:يكى از شعب دنيا مال است.پس بدان كه:در قرآن و احاديث مذمت مال و بدى محبت آن بسيار وارد شده است.

خداوند عالم مى‌فرمايد: «يٰا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لاٰ تُلْهِكُمْ أَمْوٰالُكُمْ وَ لاٰ أَوْلاٰدُكُمْ عَنْ ذِكْرِ اللّٰهِ وَ مَنْ يَفْعَلْ ذٰلِكَ فَأُولٰئِكَ هُمُ الْخٰاسِرُونَ » .يعنى:«اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد مشغول نسازد مالها و اولاد شما،شما را از ياد خدا.و كسانى كه چنين كنند ايشان‌اند زيانكاران». [٢]