شرح و تفسیر چهل خطبه نهج البلاغة - ایزدی، عباس - الصفحة ٨٧ - قساوت مانع تأثير پذيرى

بسم الله الرحمن الرحيم

درس دوازدهم:

قساوت مانع تأثير پذيرى

«وَقِرَ سمعٌ لم يفقه الواعية» (كر باد گوشى كه صداى حق را نشنيد)

«واعيه» يعنى صدا و فرياد. اين فرمايش حضرت اشاره است به افرادى مانند طلحه و زبير كه با حضرت بيعت كردند ولى با لجاجت و نافرمانى فرمايشات حضرت را گوش ندادند. لذا اول به آنان تذكر داد اگر شما دانا و بينا و هوشيار شديد بواسطۀ ما بوده است و الان هم، بايد از ما اطاعت كنيد، پس چه شد كه منافق از كار درآمديد؟

«وَقْر» سنگينى گوش را مى‌گويند. حضرت خواسته‌اند بفرمايند: ما داد مى‌زنيم كه چه چيزهايى اسباب هشيارى و هدايت است و اين گفته و فرياد ما خيلى واضح است و مانند داد زدن مى‌باشد ولى كر باد گوشى كه شنوا نيست. اگر «وُقِرَ» را نفرين و انشاء بدانيم به اين معنى است و حضرت در مقام نفرين است. و احتمال ديگر اين كه كلمۀ «وُقِرَ» را از باب اِخبار يعنى خبر دادن از يك واقعيت بگيريم. حضرت خواسته‌اند بفرمايند: كر شده است گوشى كه نداى بلند و صداى هدايت را نمى‌شنود.

«و كيف يُراعِى النَّبأةَ مَن اصَمَّتْهُ الصَّيحةُ؟» (و چگونه صداى آهسته را مى‌شنود كسى كه صداى بلند گوشش را كر كرده است‌؟)

«نبأة» به صداى آهسته گفته مى‌شود و «صيحة» به صداى بلند. مقصود حضرت على عليه السلام از صيحه، صداى بلند و رسا و نداى پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم و دعوت‌هاى قرآن و اسلام است. حضرت مى‌خواهند بفرمايند شما مردم نداى پيامبر را نشنيديد تا چه