شرح و تفسیر چهل خطبه نهج البلاغة - ایزدی، عباس - الصفحة ٣١٢ - صبر و انتظار گشايش امور

يكى از دو خوبى، يا مرگِ راحتى بخش و وارد شدن در بهشت برين كه پهنايش به گستردگى زمين و آسمان است و يا زندگى سعادتمندانه همراه با ديندارى و حفظِ شخصيت دينى و پرهيز از خودباختگى.

صبر و انتظار گشايش امور

صبر در فرهنگ قرآن و روايات از مقامات شريفه و عاليه است و آيات و روايت زيادى دربارۀ آن وارد شده است تا آنجا كه خداوند صابران و شكيبايان را دوست مى‌دارد و به آنان پاداش بى حساب مى‌دهد، خداوند در قرآن كريم مى‌فرمايد: (وَ اَللّهُ يُحِبُّ اَلصّابِرِينَ‌)؛[١]خداوند صابران را دوست دارد؛ (إِنَّما يُوَفَّى اَلصّابِرُونَ أَجْرَهُمْ بِغَيْرِ حِسابٍ‌)؛[٢]همانا اجر و پاداش صابران بى حساب داده مى‌شود.

به بوذرجمهر حكيم گفته شد: علامت پيروزى در امور مطلوب و سخت چيست‌؟ جواب داد: «سه چيز است: ١. پيوسته خواستن و طلب كردن، ٢. محافظت بر صبر، [٣].

پنهان داشتن راز».

اميرالمؤمنين عليه السلام مى‌فرمايد شما را به پنچ چيز سفارش مى‌كنم: «١. كسى از شما جز خدا را اميد ندارد، ٢. نترسد مگر از گناهش، ٣. وقتى از چيزى سؤال شد اگر نمى‌داند از اينكه بگويد نمى‌دانم شرم نكند، [٤]. وقتى چيزى را نمى‌داند از آموختنش حيا نكند، ٥. و عَلَيكُم بالصبر فَاِنَّ الصَّبر مِن الايمان بمنزلة الرّأس من الجسد، فكَما لا خير فى جَسَد لا رأسَ له، لا خيرَ فى ايمانٍ لا صبرَ مَعَه»٣ بر شما باد به شكيبايى، زيرا كه شكيبايى نسبت به ايمان به منزلۀ سر به تن است و همانطور كه در بدن بدون سر خيرى نيست در ايمان بدون صبر و شكيبايى خيرى نيست».

و عنه عليه السلام: «لا يَعدِمُ الصَّبورُ الظَّفَرَ و اِن طال بِهِ الزّمان٤» على عليه السلام مى‌فرمايد: (انسانِ‌

[١]. آل عمران (٣)، ١٤٦.

[٢]. زمر (٣٩)، ١٠.

[٣]. نهج البلاغۀ ابن ابى الحديد، ج ١، ص ٣٢٤.

[٤]. همان.