شرح و تفسیر چهل خطبه نهج البلاغة - ایزدی، عباس - الصفحة ١٠٥ - ترس از غلب&#١٧٢٨ جاهلان

نترس كه تو برترى.

مرحوم طبرسى تفسير خوبى از اين آيه دارند. مى‌فرمايند: به موسى عليه السلام احساسى دست داد و در خود چيزى را يافت كه شخص ترسناك مى‌يابد. «و السّبب فى ذلك انّه خاف ان يلتبس على النّاس امرهم فيتوهمّوا انّهم فعلوا مثل فعله و يظنّوا المساواة فيشكّوا و لا يتبّعونه».[١]

سبب خوف موسى عليه السلام اين بود كه نگران بود كار مردم بر آنها مشتبه شود و گمان كنند كارشان مثل فرعون است و بپندارند با او در ارائه معجزه برابرند، در نتيجه در راه خود شك كنند و از موسى عليه السلام پيروى ننمايند. ولى خداوند فورى نگرانى موسى عليه السلام را با بيشترين تأكيد برطرف نمود و فرمود: (لا تَخَفْ إِنَّكَ أَنْتَ اَلْأَعْلى‌)؛ نترس به تحقيق تو برتر و پيروز هستى. جملۀ استينافيّه و حرف تأكيد و تكرار ضمير و معرفه آوردن خبر و لفظ علوّ، همه دلالت دارند بر غلبه موسى و پيروان او بر فرعونيان.

در اين خطبه حضرت على عليه السلام اشاره دارند به سرگذشت حضرت موسى عليه السلام[٢] چون معجزه حضرت موسى عليه السلام اين بود كه عصاى خود را مى‌انداخت و تبديل به اژدها مى‌شد و فرعون و فرعونيان براى بى اثر كردن معجزۀ حضرت موسى عليه السلام اين تهمت را به او مى‌زدند كه اين كار سحر است نه معجزه و به موسى عليه السلام گفتند ما يك سحرى به كار مى‌بريم كه تو نتوانى انجام دهى. لذا فرعون ساحران را جمع كرد و آنها با اين حال كه مأموران فرعون بودند ادب را رعايت كردند و به موسى عليه السلام عرض كردند شما اول شروع مى‌كنيد يا ما شروع كنيم‌؟ حضرت موسى عليه السلام فرمودند شما سحر خود را شروع كنيد. آنها سحر خود را انداختند. در اينجا خوفى در دل موسى عليه السلام پيدا شد كه نكند اينها پيروز شوند.

[١]. مجمع البيان، ج ٧، ص ٢٠.

[٢]. دربارۀ سرگذشت موسى عليه السلام بحث كاملى تحت عنوان شوق ديدار از مرحوم آيت اللّه حاج شيخ عبّاس ايزدى از انتشارات ضريح‌به چاپ رسيده است كه علاقه‌مندان مى‌توانند به آن كتاب مراجعه فرمايند.