شرح و تفسیر چهل خطبه نهج البلاغة - ایزدی، عباس - الصفحة ٣٥٧ - خطب&#١٧٢٨ بيست و هفتم

«استشعار» يعنى پوشيدن و چيزى را به خود چسباندن و «شعار» لباس زير را مى‌گويند كه به بدن مى‌چسبد وقتى انسان صبر را خوب به خود بگيرد مانند لباسى است كه به تن گرفته و از آن جدا نيست. و «دِثار» لباس رو را مى‌گويند.

خطبۀ بيست و هفتم

و من خطبة له عليه السلام؛ و قد قالها يستنهض بها الناس حين ورد خبر غزو الأنبار بجيش معاوية فلم ينهضوا. و فيها يذكر فضل الجهاد، و يستنهض الناس، و يذكر علمه بالحرب، و يلقي عليهم التبعة لعدم طاعته:

فضل الجهاد

«أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّ الْجِهَادَ بَابٌ مِنْ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ‌، فَتَحَهُ اللَّهُ لِخَاصَّةِ أَوْلِيَائِهِ‌، وَ هُوَ لِبَاسُ التَّقْوَى، وَ دِرْعُ اللَّهِ الْحَصِينَةُ‌، وَ جُنَّتُهُ الْوَثِيقَةُ‌. فَمَنْ تَرَكَهُ رَغْبَةً عَنْهُ أَلْبَسَهُ اللَّهُ ثَوْبَ الذُّلِّ‌، وَ شَمِلَهُ الْبَلَاءُ‌، وَ دُيِّثَ بِالصَّغَارِ وَ الْقَمَاءَةِ‌، وَ ضُرِبَ عَلَى قَلْبِهِ بِالْإِسْهَابِ‌، وَ أُدِيلَ الْحَقُّ مِنْهُ بِتَضْيِيعِ الْجِهَادِ، وَ سِيمَ الْخَسْفَ وَ مُنِعَ النَّصَفَ‌.

(امّا بعد، جهاد درى است از درهاى بهشت كه خدا بر روى گزيدۀ دوستان خود گشوده است و جامۀ تقواست كه بر تن آنان پوشيده است. زرهِ استوار الهى است كه آسيب نبيند و سپر محكم اوست كه تير در آن ننشيند. هر كه جهاد را واگذارد و ناخوشايند داند، خدا جامۀ خوارى بر تن او پوشاند و فوج بلا بر سرش كشاند و در زبونى و فرومايگى بماند. دل او در پرده‌هاى گمراهى نهان و حق از او روى گردان؛ به خوارى محكوم و از عدالت محروم.

استنهاض الناس

أَلَا وَ إِنِّي قَدْ دَعَوْتُكُمْ إِلَى قِتَالِ هَؤُلَاءِ الْقَوْمِ‌، لَيْلًا وَ نَهَاراً، وَ سِرّاً وَ إِعْلَاناً، وَ قُلْتُ لَكُمُ‌: اغْزُوهُمْ قَبْلَ أَنْ يَغْزُوكُمْ‌، فَوَاللَّهِ مَا غُزِيَ قَوْمٌ قَطُّ فِي عُقْرِ دَارِهِمْ إِلَّا ذَلُّوا. فَتَوَاكَلْتُمْ‌