معراج السعادة - النراقي، المولى احمد - الصفحة ٨٧٨ - درجات روزه

اهل اين عصر است كه الوان اطعمه را مهيّا مى‌سازند بلكه بسا باشد اطعمه‌اى كه در ماه مبارك رمضان صرف مى‌كنند در ماههاى ديگر صرف نمى‌نمايند.

و شكىّ نيست كه:چون معده از غذاى چاشت خالى باشد تا وقت شام رغبت آن بيشتر و اشتهاى آن افزون‌تر مى‌گردد.پس چون در آن وقت به رغبت تمام،الوان طعام را به قدر چاشت و شام بلكه زيادتر بخورد لذّت آن بيشتر،و قوّت آن فزون‌تر مى‌گردد، و قوّۀ شهويّه او به هيجان مى‌آيد،و آنچه مقصود از روزه بود نتيجۀ بر عكس مى‌بخشد.

پس روزه‌دار بايد لا اقلّ همان غذايى كه در شبهاى غير روزه مى‌خورد بخورد و خوراك روز خود را به آن ضميمه نسازد،تا سودى از روزه ببيند.

و از جمله آداب روزه‌دار آن است كه:در هنگام افطار،دل او مضطرب باشد و در ميان خوف و رجا معلّق باشد،زيرا نمى‌داند كه روزه او مقبول شده يا نه.و اين حالى است كه بايد در آخر هر عبادتى باشد.

مروى است كه:«حضرت امام حسن مجتبى-عليه السّلام-در روز عيد فطرى به جماعتى گذشت كه مشغول خنده بودند،حضرت فرمود:ماه رمضان را خداى-تعالى- ميدان بندگان خود قرار داده كه در آن سبقت بر طاعت و عبادت او گيرند.پس جماعتى گوى سبقت در ربودند و به سعادت فايز گرديدند و طايفه‌اى پس افتادند و هلاك شدند.

پس عجب كل عجب از براى كسى كه مشغول خنده و بازى باشد در روزى كه سبقت گيرندگان در آن فايز شدند و بطّالان و هرزه كاران زيان كردند.آگاه باشيد،به خدا قسم كه:اگر پرده برداشته شود نيكوكار مشغول نعمت خود،و بدكار گرفتار بديهاى خود گردد و احدى به لهو و لعب نپردازد». [١]

درجات روزه

و مخفى نماند كه:از براى روزه سه درجه است:

اوّل:«روزۀ عوام»،و آن عبارت است از اينكه:در روزها شكم و فرج خود را از مقتضاى شهوات آنها محافظت نمايى.و اين نوع روزه،فايده نمى‌بخشد مگر مجرّد استخلاص از عذاب را.

دوّم:«روزۀ خواصّ»،و آن عبارت است از:آنچه مذكور شد به زيادتى محافظت چشم و گوش و زبان و دست و پا و ساير جوارح و اعضا از معاصى و گناهان.و بر اين روزه مترتّب مى‌گردد آنچه از براى روزه‌دار وعده داده شده است از ثوابهاى بى‌پايان.