معراج السعادة - النراقي، المولى احمد - الصفحة ٤٠٦ - بخل و مذمت آن
و خداى-تعالى-مىفرمايد: «وَ لاٰ يَحْسَبَنَّ الَّذِينَ يَبْخَلُونَ بِمٰا آتٰاهُمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهِ هُوَ خَيْراً لَهُمْ بَلْ هُوَ شَرٌّ لَهُمْ سَيُطَوَّقُونَ مٰا بَخِلُوا بِهِ يَوْمَ الْقِيٰامَةِ » خلاصه معنى آنكه:«گمان نكنند كسانى كه بخل مىورزند به آنچه خدا از فضل خود به ايشان عطا فرموده،كه اين خير ايشان است بلكه اين شرّ است از براى ايشان،و زود باشد كه در روز قيامت آنچه را بخل كردهاند طوق شود و به گردن ايشان افتد». [١]
و حضرت رسول-صلّى اللّه عليه و آله-فرمود كه:«زنهار،گرد بخل نگرديد كه آن هلاك كرد كسانى را كه پيش از شما بودند.و ايشان را بر اين داشت كه خون يكديگر را ريختند.و آنچه بر ايشان حرام بود حلال شمردند». [٢]
و از آن حضرت مروى است كه:«بخل،دور است از بهشت،و نزديك است به آتش.و جاهل سخى محبوبتر است نزد خدا،از عالم بخيل». [٣]
و فرمود كه:«بخل،درختى است كه:ريشه آن به درخت زقّوم فرو رفته و بعضى از شاخهاى خود را به دنيا آويخته است.پس هر كه به شاخى از آن چنگ زند او را داخل آتش مىكند.آگاه باشيد كه بخل،ناشى از كفر است و عاقبت كفر آتش است». [٤]
و نيز از آن سرور مروى است كه باشد كسى از شما بگويد كه بخيل بهتر است از ظالم.و چه ظلمى بدتر است در نزد خدا از بخل.قسم ياد نموده است خدا به عزّت و عظمت و جلال خود كه بخيل را داخل بهشت نكند». [٥]
«شخصى در جهاد در خدمت آن حضرت كشته شد زنى بر او مىگريست و مىگفت:«وا شهيداه»!حضرت فرمود كه:چه مىدانى كه او شهيد است؟شايد كه او سخن بىفايده مىگفته يا بخيل بوده». [٦]
روزى آن بزرگوار مردى را ديد كه پرده كعبه را گرفته مىگويد:«خدايا به حرمت اين خانه،گناه مرا بيامرز.حضرت فرمود:بگو ببينم چه گناه كردهاى؟عرض كرد كه:
گناه من بزرگتر از آن است كه بگويم.فرمود كه:گناه تو بزرگتر است يا زمين؟گفت:گناه من.فرمود:گناه تو بزرگتر است يا كوهها؟گفت:گناه من.فرمود:گناه تو بزرگتر است يا درياها؟گفت:گناه من.گفت:گناه تو اعظمتر است يا آسمانها؟گفت:گناه من.فرمود:
گناه تو اعظم است يا عرش؟گفت:گناه من.فرمود:گناه تو اعظم است يا خدا؟گفت:
[١] آل عمران،(سورۀ ٣)،آيۀ ١٨٠.
[٢] محجة البيضاء،ج ٦،ص ٧١.و بحار الأنوار،ج ٧٣،ص ٣٠٣،ح ١٥(با اندك تفاوتى).
[٣] قريب به اين مضمون در بحار الأنوار،ج ٧٣،ص ٣٠٨،ح ٣٧.و سنن ترمذى،ج ٨،ص ١٤٠(با اندك تفاوتى).
[٤] محجة البيضاء،ج ٦،ص ٧٣.و احياء العلوم،ج ٣،ص ٢٢٠.
[٥] محجة البيضاء،ج ٦،ص ٧٤.كافى،ج ٤،ص ٤٤،(با اندك تفاوتى).
[٦] محجة البيضاء،ج ٦،ص ٧٢.