شرح رسالة المشاعر - اللاهيجي، محمد جعفر - الصفحة ٦٨
است. قونوى در طرز تأليف و تصنيف وجودت سليقه و تسلط به تقرير مبانى علمى، جزء بزرگترين مؤلفان عالم علم به شمار مىرود. [١]
ملا عبد الرزاق «كاشى»[٢]و محقق قيصرى «داود» و حمزه فنارى[٣]و ابن تركه «صائن الدين» [٤]از پيروان مكتب محيى الدين و ناشران افكار و كلمات
[١]صدر الدين قونوى بعد از محيى الدين حوزه درس او را عهدهدار شد. بهترين كتاب او مفتاح الغيب است كه حمزه فنارى آن را شرح نموده است. اين كتاب، شامل قسمتهاى مهم عرفان است و شايد مشكلترين كتاب در تصوف باشد. در آخر اين كتاب مطالبى در بيان حقيقت انسان كامل نوشته شده است كه باارزشترين مسائل فن ربوبى است. اين كتاب را آقا محمد رضا قمشهاى در تهران تدريس مىنموده است. شاگرد او آقا ميرزا هاشم اشكورى حواشى مفصلى بر اوايل اين كتاب نوشته است كه بسيار ارزش دارد؛ ديگر از تأليفات قونوى نصوص و شرح بر فصوص و تفسير فاتحه است. آقا ميرزا هاشم حواشى نفيسى بر نصوص نوشته است كه با تمهيد القواعد صائن الدين اصفهانى معروف به «تركه» در تهران چاپ شده است. نفخات الهيه نيز از تأليفات نفيس صدر الدين قونوى است.
صدر الدين گويا در سال [٦٠٠] هجرى متولد و در سال ٦٧٢ از دنيا رحلت نموده است.
[٢]ملا عبد الرزاق كاشانى نيز مانند قونوى استاد خويش تأليفات باارزشى از خود باقى گذاشته است. شرحى نفيس بر فصوص دارد، منازل السائرين خواجه عبد الله انصارى را كه بهترين كتاب عرفان عملى است، شرح نموده است. اين شرح نيز نظير متن بىنظير است.
تأويلاتى بر قرآن نوشته است كه بسيار باارزش است، گويا ملا عبد الرزاق در سنه (٧٣٤ ه. ق) فوت كرده است. ملا عبد الرزاق قصيده تائيه ابن فارض را شرح نموده است.
[٣]حمزه فنارى شارح مفتاح الغيب از محققان علماى صوفيه است. شرح او حاكى از احاطهاش بر مبانى عرفاست. اين شرح مورد نظر اهل معرفت است.
[٤]تمهيد القواعد بنا بر گفته عارف كامل شيعى سيد حيدر آملى در جامع الأسرار [١] و تصريح صاحب تمهيد [٢] شرحى است بر كتاب «قواعد التوحيد» ابو حامد، محمد اصفهانى در مسأله وجود مطلق، شارح، ابو حامد محمد اصفهانى را جد خود دانسته و در اول شرح توحيد
[١] . در جامع الأسرار از رسالهاى غير از تمهيد القواعد اسم مىبرد. ر. ك: همان، صص ٤٩٦- ٤٩٧.
[٢] تمهيد القواعد، صص ١٠- ١١.