معراج السعادة - النراقي، المولى احمد - الصفحة ٤٨٠ - برگشت اثر هر ظلمى،به خود ظالم يا به اولاد او

مكن خيره بر زير دستان ستم كه دستى ست بالاى دست تو هم
ستمگر جفا بر تن خويش كرد نه بر زيردستان دلريش كرد
مها [١]زورمندى مكن با كهان [٢] كه بر يك نمط [٣]مى‌نماند جهان)
راوى گويد:چون حضرت چنين فرمودند،من عرض كردم كه:آن مرد،ظلم مى‌كند و خدا ظلم را بر اولاد،و اولاد اولاد او مسلط مى‌سازد؟فرمود:بلى،خداى-تعالى- مى‌فرمايد «وَ لْيَخْشَ الَّذِينَ لَوْ تَرَكُوا مِنْ خَلْفِهِمْ ذُرِّيَّةً ضِعٰافاً خٰافُوا عَلَيْهِمْ فَلْيَتَّقُوا اللّٰهَ وَ لْيَقُولُوا قَوْلاً سَدِيداً» .خلاصه معنى آنكه:بايد بترسند كسانى كه هرگاه اولادى از ايشان بماند بى‌دست و پا،بر ايشان مهربان و ترسناك باشند،پس بايد از خداى بپرهيزند و سخن نيك بگويند». [٤]

و والد ماجد حقير در جامع السعادات فرموده است كه:«ظاهر آن است كه:مؤاخذه اولاد به سبب ظلم پدران،مخصوص اولادى است كه به ظلم پدران خود راضى بوده‌اند.يا اولادى كه از ظلم پدر به ايشان اثرى رسيده باشد،چون مالى كه به ايشان منتقل شده باشد». [٥]

و بعضى از علما در سرّ اين،گفته كه:دنيا دار مكافات و انتقام است،و بايد مكافات هر ظلمى در دنيا بشود.گو بعضى از آن به روز قيامت افتد.و اين انتقام هم از براى ظالم فايده دارد تو هم از براى مظلوم،اما از براى ظالم،به جهت اينكه:چون اين را شنيد و مطلع شد كه هر ظلمى را در دنيا مكافاتى است،بسا باشد كه از ظلم كردن باز ايستد.و اما از براى مظلوم،به جهت اينكه:او از اطلاع بر اين شاد و مستبشر مى‌گردد.و علاوه بر ثواب اخروى،فرح در دنيا نيز از براى او حاصل مى‌شود.

لب خشك مظلوم را گو بخند كه دندان ظالم بخواهند كند
پس آنچه به اولاد،و اولاد اولاد ظالم،از ظلم مى‌رسد اگر چه ظاهرا بر او ظلم است و ليكن در معنى نعمتى است از خدا بر او،كه فايده از براى ديگران نيز دارد.پس هر كه را اندك عقل و شعورى بوده باشد،و دشمن خود و بازماندگان خود نباشد و اعتقاد به مرگ و رسيدن به حساب و ثواب و عقاب روز قيامت داشته باشد البته خود را از ظلم نگاه مى‌دارد.