مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٦١ - امر ذهنی یک امر مقایسه ای است

مجموعه آثار شهید مطهری، جلد ٩، ص٦٦١

مساوی با درون و امر ذهنی را مساوی با امر درونی و نفسانی میگیرند و بعد هر امری که با عالم درون ارتباط داشته باشد اسمش را ذهنیت میگذارند و به اسم ذهنگرایی آن را مورد طعن قرار میدهند.

این امر درباره ذهن درست است که ذهن از آن جهت که ذهن است ارزشش از آن عین است و مقدمهای است برای عالم عین. لذا اگر ما آنجا که ذهنیاتی داریم که ما را به عالم عین مرتبط میکند به همان ذهنیات مشغول باشیم و به خود عین هیچ توجهی نداشته باشیم این خودش یک نقص بسیار بزرگ است، همان علمی است که میگویند برای انسان وبال است. میگویند علمی که به عمل منتهی نشود ارزش ندارد (العلم بلا عمل کالشّجر بلا ثمر). علمی که کشف عالم بیرون است و برای شناخت عالم بیرون و برای عمل در عالم بیرون است همه ارزشش ارزش شناخت بیرون است. آن چیزی که ارزشش ارزش شناخت بیرون است اگر مقدمهای برای عمل در بیرون نباشد وبال میشود؛ فقط یک باری است بر دوش انسان، که «مثل الّذین حمّلوا التّوریة ثمّ لم یحملوها کمثل الحمار یحمل اسفارا». آن وقت میشود مثل یک حیوان که: