كتاب «الخواطر الحسان ...» در مطبعه التأليف (الهلال) به سال ١٨٩٦ ميلادى در مصر چاپ شده است. نويسنده كتاب جبر ضومط است كه اديبى است فاضل و به زبان عربى از راه تدريس و تأليف خدمات شايانى كرده است و به سال ١٩٣٠ ميلادى برابر با ١٣٤٨ هجرى در بيروت فوت شده است.

دكتر احمد مطلوب‌ ١، در بحث از بلاغت جديد و كتب تأليف‌شده در مسائل بلاغى به شيوه و اسلوب تازه از كتاب «الخواطر الحسان فى المعانى و البيان» تأليف جبر ضومط ٢ اسم برده است.

براى توضيح بيشتر بايد گفت كه علوم بلاغى در قرون ٨ و ٩ هجرى چندان شكوفائى نداشته و در اين دوران، متن كتاب «تلخيص المفتاح» خطيب قزوينى متوفّى به سال ٧٣٩ هجرى مورد بحث بوده و علماء به شرح و تلخيص و حاشيه‌نويسى در اين كتاب پرداخته و در علوم بلاغى ابتكارى نداشته‌اند و سپس در قرون ١٠ و ١١ و ١٢ هجرى هم حاشيه‌نويسى بر شروح نوشته‌شده قرنهاى پيشين معمول بوده و كوشش علماء بر آن بوده است كه عبارات و كلمات خطيب قزوينى را در كتاب «تلخيص مفتاح العلوم» توضيح دهند و در ضمن به مناسبت، مسائل بلاغى را به مسائل فلسفى و اصولى درآميخته و گه‌گاه مسائل نحوى و آراء نحاة مكتب كوفه همچون: كسائى- فرّاء، ثعلب و آراء نحويان مكتب بصره همچون: سيبويه و آراء نحويان اندلس مثل ابن مالك‌