محمد رسول اللّه ...» آغاز مى‌كرده و گاه هم به لفظ «امّا بعد» و بعضى اوقات هم، به عبارت «هذا كتاب» و برخى از نامه‌ها را هم به لفظ «سلّم انت» آغاز كرده است. در بيشتر نامه‌ها، اسم مكتوب اليه (مخاطب) را مى‌آورده است و بعضى اوقات هم، فقط به نوشتن شهرت «مكتوب اليه» اكتفاء مى‌كرده است و چنانچه طرف خطاب، پادشاهى بوده، پس از نوشتن اسم وى، عبارت «عظيم القوم ...» و يا عبارت «ملك القوم ...» و بعضى اوقات هم «صاحب مملكة ...» مى‌نوشته است.

پيامبر اكرم، در نامه‌ها از خود به لفظ مفرد مانند «انا» يا «لى» و يا مثلا «جاءنى» و گاه «وفد علّى» و نظائر اينها، اكتفا مى‌كرده است و گه‌گاه در برخى از نامه‌ها، لفظ جمع مانند «بلغنا» «يا جاءنا» و نظائر اينها، مى‌نوشته است.

پيامبر اكرم «مكتوب اليه» را به لفظ مفرد خطاب مى‌كرده است و مثلا مى‌نوشته: «لك» يا «عليك» و يا مثلا «انت قلت كذا» و «فعلت كذا» و در آغاز نامه، در موردى كه شخص مخاطب، مسلمان بوده، عبارت «سلام عليك» و گاهى هم، عبارت «السّلام على من آمن باللّه و رسوله» را مى‌آورده است و در مورد افراد غير مسلمان، يعنى وقتى كه مخاطب «مكتوب اليه» غير مسلمان بوده است، عبارت «سلام على من اتبع الهدى» را مى‌نوشته است. گاه پس از سلام، ستايش خدا مى‌كرده است «فإنّى احمد اليك اللّه الذى لا اله الا هو» و سپس به مقصود اصلى با كلمه «امّا بعد» مى‌پرداخته است و نامه را به «السّلام» و يا «السّلام عليك و رحمة اللّه و بركاته» ختم مى‌كرده است در صورتى كه مكتوب اليه، مسلمان باشد و چنانچه مكتوب اليه غير مسلمان باشد نامه را به «و السّلام على من اتّبع الهدى» به پايان مى‌رسانده است‌ ٥٣.

قلقشندى، اسلوب‌هاى مختلف و روش‌هاى گوناگون نامه‌هاى پيامبر را در كتاب «صبح الاعشى فى صناعة الانشاء» آورده است و مكاتيب پيامبر را طبقه‌بندى كرده است:

دسته نخست، نامه‌هائى است كه به «من محمّد رسول اللّه ...» آغاز مى‌شود همچون نامه‌هائى كه پيامبر اكرم به: «خالد بن وليد- منذر بن ساوى- ملك البحرين (كه از جانب پادشاهان ايران، امير بوده است) و فروة بن عمرو الجذّامى و نامه‌اى كه به بنى نهد و نامه‌اى كه به «أكيدردومة» و به وائل بن حجر و اهل حضرموت نوشته است و آغاز