[٢٢] - ر ك: تاريخ بغداد (مدينة السّلام) حافظ ابى بكر احمد بن على، خطيب بغدادى ج ٧ ص ٢٠٥، بيروت، لبنان. درين كتاب از قدامة بن جعفر سخنى نيست، بلكه از جعفر بن قدامه كه از علما و نويسندگان بزرگ است و صاحب تصنيفات، بحث شده است.

[٢٣] - ر ك: نقد النثر، ص ١٢٥.

[٢٤] - اين سخن با آنچه كه نويسنده در صفحه ٩ كتاب «نقد النثر» مى‌گويد، درست است. نويسنده مى‌گويد: «و البيان على اربعة اوجه فمنه بيان الاشياء بذواتها و ان لم تبن بلغاتها (بيان الاعتبار) و منه البيان الذى يحصل فى القلب عند اعمال الكفرة و اللّب (بيان الاعتقاد) و منه البيان الذى هو نطق باللسان مى‌باشد كه از آن به (بيان العبارة) تعبير شده و آن‌را به سخن منظوم و منثور تقسيم كرده است و حد هريك را در صفحه ١٨ كتاب نقد النثر بازگو كرده است و منه البيان بالكتاب الذى يبلغ من بعد او غاب».

[٢٥] - ر ك: نقد النثر، ص ١٨.

[٢٦] - ر ك: نقد النثر، ص ٢٣.

[٢٧] - ر ك: نقد النثر، ص ٢٤ و ٢٥.

[٢٨] - ر ك: نقد النثر، ص ٢٥ و ٢٦ درباره فاعل بالطبع مى‌گويد: «... لا يمتنع من الفعل فى كل اوقاته و على كل احواله.» و درباره فاعل لا اختيار مى‌گويد: «كالكاتب الذى متى شاء كتب و متى شاء امسك عن الكتابة.

[٢٩] - ر ك: نقد النثر، ص ٢٩.

[٣٠] - ر ك: نقد النثر، ص ٣٧- ٤٠.

[٣١] - اين مبحث در ١٠٥ صفحه توضيح داده شده است. ر ك: نقد النثر ص ٤٣- ١٤٨.

[٣٢] - ر ك: نقد النثر، ص ٤٤.

[٣٣] - ر ك: نقد النثر، ص ٤٥.

[٣٤] - ر ك: نقد النثر، ص ٤٧ كه مى‌گويد: الكذب: اثبات شيى‌ء يستحقه او نفى شيى‌ء لا يستحقه.

[٣٥] - ر ك: نقد النثر، ص ٤٨.

[٣٦] - سوره بقره.

[٣٧] - ر ك: نقد النثر ص ٥٠ كه گفته است: لا كذب الا فى ثلاثة مواطن: كذب فى حرب و كذب فى اصلاح بين الناس و كذب الرجل لامراته ليرضيها به.

[٣٨] - متن روايت اينست: «و قال امير المؤمنين رضى اللّه عنه: الكذب كله اثم الا ما نفعت به مسلما او دفعت-