در قلمرو بلاغت - علوى مقدم، محمد - الصفحة ٢٢٤
مِنْهُمْ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ ...» آيه ١٢٦/ بقره.
به اهل اين خانه و مردم اين سرزمين، مردمى كه «مَنْ آمَنَ مِنْهُمْ بِاللَّهِ» و به روز واپسين، ايمان داشته باشند از ثمرات و روزىها، عنايت كن يعنى آنان كه اهل فضيلت هستند. در واقع ابراهيم عليه السّلام، وراثت همراه با فضيلت را، درخواست كرده يعنى اين نعمت را ويژه اهل فضيلت دانسته است «*».
بخش نخستين آيه ١٢٦/ بقره يعنى: «وَ إِذْ قالَ إِبْراهِيمُ رَبِّ اجْعَلْ هذا بَلَداً آمِناً ...» در آيه ٣٥ سوره ابراهيم به صورت «وَ إِذْ قالَ إِبْراهِيمُ رَبِّ اجْعَلْ هَذَا الْبَلَدَ آمِناً ...» تكرار شده با اين تفاوت كه در سوره بقره به صورت «بلدا» بدون الف و لام و در سوره ابراهيم به شكل «البلد» با ألف و لام، ذكر شده و اين اشارتى به مكّه پيش از ساختن كعبه كه در آيه نخستين- كه بلدا بدون الف و لام است و در آيه ٣٥ سوره ابراهيم كه «البلد» گفتهشده، اشارتى است به مكّه بعد بناء كعبه.
به عبارت ديگر در آيه نخستين «بلدا» مفعول دوم است و «آمنا» نعت است براى آن، در صورتى كه در آيه دوم «البلد» مفعول اول است و «آمنا» مفعول دوم براى فعل «إجعل» يا به عبارت سادهتر، در آيه نخستين، ابراهيم خواسته است كه سرزمين بىآب و علفى به صورت «بَلَداً آمِناً» درآيد و در سوره ابراهيم، خواسته شده كه «بلد غير آمن» محل أمن بشود ١٣.
البته بايد توجّه داشت كه انجام حج و عمره بايد براى خدا باشد و در به جا آوردن اعمال و مراسم حج و عمره جز تقرّب به خدا، نبايد انگيزه ديگرى در كار باشد و تمام اعمال بايد به خاطر خدا انجام گيرد نه براى تظاهر و ريا؛ زيرا قرآن هم بدين نكته اشاره كرده است:
«وَ أَتِمُّوا الْحَجَّ وَ الْعُمْرَةَ لِلَّهِ ...» بقره/ ١٩٦
كلمه «للّه» در اين آيه، حائز اهميّت است، انجام حج بايد خالصا مخلصا
(*) البته، به علت لطف عميم خدا، اين بركات، به غير مؤمنان هم كه مشمول دعاى ابراهيم نبودند، شامل شده و مىشود، منتهى بايد دانست كه غير مؤمن و كافر، از بهره اندك كه همان بهره حيوانى مىباشد، استفاده خواهد برد و بهرهاش ثمرات محدود و منقطعى خواهد بود و سرانجام گرفتار عذاب خواهد شد، زيرا دنباله آيه مورد بحث [- بقره/ ١٢٦] قرآن گفته است: «وَ مَنْ كَفَرَ فَأُمَتِّعُهُ قَلِيلًا ...».