حوادث ظاهرِی مشاهده مِی‌شود؛ مثلاً بعضِی از افراد که داراِی بِیمارِی شبکِیّۀ چشم مِی‌باشند، از تشخِیص رنگ‌ها عاجزند و همه چِیز را سفِید و سِیاه مِی‌بِینند،[١] و اِین تصوّر نابجا، به واقع مربوط نمِی‌شود بلکه به خود آنها برمِی‌گردد.

و لذا بزرگان طرِیق فرموده‌اند:

به مکاشفات و رؤِیاها قبل از مراجعه به اهل خبره و بصِیرت نباِید عمل نمود، و پس از تأِیِید آن توسّط فرد خبِیر انسان مِی‌تواند اقدام کند.[٢]

بسِیارِی از افرادِی که به‌واسطۀ مکاشفات نفسانِیّه به هلاکت افتاده‌اند، به اِین قضِیّه مبتلا گشته‌اند؛ چنانچه شرح اِین مطلب پِیش از اِین بگذشت.[٣] اِین‌جانب به رأِی‌العِین افرادِی را مشاهده نموده‌ام که شِیطان را به صورت امام حِیّ علِیهالسّلام دِیده و در پِی آن، به متابعت از دستورات و برنامۀ او اقدام کرده‌اند و در وادِی ضلالت و غواِیت به هلاکت درافتاده‌اند.

علّت عدم تأثِیر نفس رسول خدا در شکل‌دادن و صورت‌بندِی وحِی

بنابراِین سخنِی که از صاحب مقاله نقل شده است که: «نفس رسول خدا در شکل‌دادن و صورت‌بندِی وحِی، نقش اساسِی و حِیاتِی دارد» لغو و عبث خواهد بود؛ زِیرا نزول وحِی بِی‌صورت در قالب صورت و شکل، دقِیقاً مانند نزول حقاِیق و حوادث بِی‌صورتوهِیئت از اسماء و صفات کلِّیه است که به‌واسطۀ سلسلۀ علل و معلولات و تناسب و تسانخ بِین آنها در مرتبۀ مثال، متصوّر به صورت، و در مرتبۀ مادّه و جسمِیّت مجسّم به مادّه و صورت مِی‌گردند. و اگر اختلافِی در وحِی به‌واسطۀ نفس پِیامبر حاصل مِی‌شود، در جاِی دِیگر نِیز باِید حاصل شود؛ زِیرا هر دو نزول ِیکِی است و هر دو مشمول ِیک قاعده و ِیک قانون مِی‌باشند.

پاسخ به صاحب مقاله در معنا و مراد از بال داشتن ملائکه

معنا و مفهوم بال ملائکه در قرآن کرِیم

[١]. Total Color Blindness.

[٢]. جهت اطّلاع بر انواع مکاشفه و خاطرات رجوع شود به الفتوحات المکِّیة، ج ٤، ص ٢٧٨؛ شرح فصوص الحکم، قِیصرِی، ص ١١٢؛ مشارق الدّرارِی، ٢٨٩؛ مرصاد العباد، ص٢٨٩ـ٣١٠؛ مرآة الحق، ص ٥٨٣؛ رسالۀ سِیر و سلوک منسوب به بحرالعلوم، ص ١٧٦؛ رسالۀ لبّ اللّباب، ص١٤٢.

[٣]. رجوع شود به ص ٢١٩ـ٢٢٢ و ٣٢٧.