شريك مى‌شود، اين راجع به وصيت تمليكى است. امّا در وصيت عهدى كه موصى وصيت مى‌كند كه ثلث و ربع و يا خمس اموالش را براى انجام عبادات هزينه نمايند مابقى موصى‌به در حكم مال اوست كه زمانى كه ورثه او مالك اموال او مى‌شوند او (متوفّى) با ورثه شريك مى‌گردد پس از هر قسمت از اموالش به همان نسبت ملك او و مابقى ملك وارث است؛ و اين شركت تا زمانى كه موصى به را از آن جدا نكرده‌اند همچنان باقى خواهد بود. پس اگر در آن فايده و نمائاتى حاصل گردد، ميّت به سهم خود در آنها شريك است همچنان اگر تلفى هم در آن احوال حاصل گردد تا زمانى كه سهم ميّت از آن جدا نشده است ميّت هم در آن تلف و ضرر شريك است. ولى اگر موصى‌ به به صورت مشاع نباشد بلكه جنس معيّنى باشد كه ثلث و .... آن وصيت شده باشد اگر آن جنس تلف شود كه از مال ميّت تلف شده و اگر عايدات هم داشته باشد، مال ميت است و ورثه هم حق اعتراض نداشته و به اجازه آنها نيز هم نياز نيست. امّا تنها در صورتى مالكيت موصى له و يا ميت در همه موصى به مستقر مى‌گردد كه دوبرابر اموالى كه وصيّت شده است به وارثين رسيده باشد، پس در صورتى كه ميّت دو برابر ميزان وصيّت مال در دست وارث داشته باشد تمام آنچه كه براى خود و يا موصى‌له وصيّت كرده است، مالك مى‌شوند و مى‌تواند به هر نحوى در آن تصرف نمايند. ولى اگر دو برابر مال در دست ورثه نباشد مالكيت موصى له وصيّت تا زمانى كه دو برابر به دست ورثه برسد متوقف مى‌ماند. بله موصى له و وصىّ حق دارند كه در مال تصرفِ ناقل نمايند و اين حق را نيز دارند كه از ورثه درخواست كنند كه تا يك سوم مال را معين كنند تا آنها در آن تصرف نمايند هر چند كه ورثه نمى‌توانند در دو سهم مال باقى مانده تصرف نمايند. پس اگر دو سوم به دست ورثه برسد كه هيچ و اگر مالى به دست آن‌ها نرسيد در همين ثلثى كه براى موصى‌له و وصى تعيين شده شريك آنها مى‌شوند و از آن، دو ثلث ورثه سهم مى‌برد و ثلث موصى له و يا وصى.

مسأله ٣٨- براى موصى جايز است كه شخص را وصى در انجام وصيت نمايد پس اگر وصى معين نمايد همان بايست آن را انجام دهد، و به او هم وصى مى‌گويند و هم موصى إليه، موصى بايد بالغ، عاقل، رشيد، مختار و مسلمان باشد. بنابراين كودك مجنون، كافر، و .... را نمى‌توان وصى قرار داد حتى اگر كافر خويشاوند موصى و ذمّى هم باشد نمى‌تواند براى مسلمان وصىّ شود. در اين كه آيا عدالت هم براى وصى شرط است يا نه و يا فقط مورد وثوق بود كفايت مى‌كند يا نه؟ دو احتمال وجود دارد كه دوى آن بعيد نيست امّا اوّلى به احتياط نزديك‌تر است.

مسأله ٣٩- اينكه صغير نمى‌تواند وصى گردد در صورتى كه وى تنها و به صورت مستقل‌