مباحث حقوقى تحرير الوسيلة - الموسوي البجنوردى، السيد محمد - الصفحة ١١٣ - كتاب اجاره
اجاره صحيح است و موجر مستحق تمام اجرت است و مستأجر هم خيارى ندارد چون در روز عقد اجاره رساندنش را به زيارت در روز عرفه شرط نكرده و در بين آن دو هم انصرافى نسبت به اين شرط نبود.
مسأله ٨- لازم نيست كه آغاز اجاره با زمان انعقاد عقد به هم متصل باشند پس اگر خانه را براى ماه آينده اجاره نمايد صحيح است چه در زمان انعقاد عقد، خانه مستأجر داشته باشد يا نه، اما اگر زمان آغاز اجاره در عقد تصريح نشود، آغاز اجاره همان روز انعقاد عقد است اما اگر (خانه را) براى يك ماه اجاره دهد و زمان شروع آن طورى باشد كه هم نسبت به زمان انعقاد صادق باشد هم به زمانى ديگر، اقوى بطلان عقد است.
مسأله ٩- عقد اجاره عقدى لازم است و به خودى خود فسخ نمىشود مگر آنكه اقاله شود و يا با خيار فسخ گردد، ظاهراً تمامى خيارات به جز خيار مجلس و خيار حيوان و خيار تأخير در آن جارى است. بنابراين خيار شرط، تخلف شرط، عيب، غبن، رويت و ...
در آن جارى است. اجارهى معاطاتى هم مانند بيع معاطاتى بنا بر اقوى لازم است. اما احتياطى كه در بيع معاطاتى داشتيم نيز سزاوار است در اجارهى معاطاتى هم باشد.
مسأله ١٠- اجاره با فروختن عين مستأجره باطل نمىشود. پس بعد از خريد و فروش عين مستأجره به صورت مسلوب المنفعه به مشترى منتقل مىشود. بله اگر مشترى به اين امر جاهل باشد خيار فسخ دارد. بلكه براى او حتى اگر عالم به اين امر بود خيار وجود دارد البته در صورتى كه خيال مىكرده مدت اجاره كم است ولى بعداً متوجه مىشود طولانى است. اگر مستأجر در بين مدت اجاره اجاره را فسخ نمايد و يا به هر علت ديگر اجاره فسخ شد منفعت ملك به موجر باز مىگردد نه مالك فعلى. همان گونه كه اجاره به خاطر فروختن مال باطل نمىشود با فروختن آن به خود مستأجر نيز باطل نمىگردد. پس اگر كسى خانهاى را اجاره نمايد و يا در مدت آن خانه را بخرد، اجارهاش به قوت خود باقى است و يا مالكيتش در منافع خانه به خاطر اجاره است نه به خاطر مالكيت. بنابراين اگر در اين مدت اجاره فسخ شود، منافع خانه به موجر (مالك قبلى) تعلق دارد. همچنان كه اگر در اين ميان معاملهى بيع به خاطر يكى از اسباب فسخ شود، ملك خانه به فروشنده بر مىگردد ولى منفعت آن در بقيهى مدت اجاره ملك مستأجر است.
مسأله ١١- ظاهراً اجاره عين به خاطر مرگ طرفين باطل نمىشود، مگر زمانى كه موجر تنها براى زمان حياتش مالك منافع بوده است پس با فوت موجر، اجاره باطل مىشود مانند آنكه شخصى وصيت نمايد منفعت خانه موصى به شخص براى مدت حياتش باشد پس او نيز بعد از مالك شدن منافع آن را براى دو سال به اجاره دهد و بعد از يك