مسأله ٢٦- بعد از گذشت يك سال اگر يابنده مال را تمليك نمايد، و آنگاه مالك پيدا گردد، اگر عين مالى باقى است همان را مى‌گيرد و نمى‌تواند كه يابنده را ملزم به دادن عوض و يا مثل آن و قيمت آن كند، و يا يابنده نيز نمى‌تواند مالك را مجبور به گرفتن بدل مال نمايد. حال اگر مال تلف شده و يا به فروش رسيده باشد مالك حق ندارد از او عين مال را مطالبه نمايد بلكه يا بدل يا مثل يا قيمت آن را مى‌گيرد. حتى اگر عين مال نزد فقير موجود باشد، بلكه اگر صدقه يابنده را قبول نكند تنها مى‌تواند بدل آن مال را از او بگيرد و اگر صدقه را قبول كرد كه نمى‌تواند بدل را مطالبه نمايد و اجر صدقه را خواهد داشت اين در صورتى است كه مالك پيدا شود، ولى اگر مالك مال پيدا نشد چيزى بر عهده او نيست.

مسأله ٢٧- اگر يابنده، مال را به حاكم داده باشد باز هم وظيفه تعريف از او ساقط نمى‌گردد هر چند كه تحويل دادن مال به حاكم قبل و بعد از تعريف جايز است. و اگر بخواهد صدقه بدهد، بهتر آن است كه آن را به حاكم بدهد تا او مال را صدقه بدهد.

مسأله ٢٨- اگر زمانى پيدا شود كه مال لقطه داراى منافعى متصل باشد مانند اينكه گوسفندى كه پيدا شده چاق شده باشد، مالك هم عين مال را مستحق است و هم نماء آن را چه نماء قبل از تمام شدن تعريف پديد آمده باشد و چه بعد از آن و چه قبل از مالك شدن يابنده باشد و چه بعد از آن، ولى منافع متّصل از قبيل شير و .... در صورتى كه بعد از تملّك يابنده صورت گرفته باشد. عين مال را به مالك مى‌دهد و منافع آن را براى خود نگه مى‌دارد و اگر در زمان تعريف و قبل از تملك آن منفعت حاصل شده باشد، ملك مالك مال است.

مسأله ٢٩- اگر بعد از التقاط منفعتى متصّل در مال پديد آيد و يك سال آن را تعريف نمايد و مالك آن پيدا نشود آيا مى‌تواند منفعت را هم به بيع مال مالك شود؟ دو وجه است و احتياط در قول دوم است به اين معنا كه عين را مالك مى‌شود و با منفعت آن به صورت مجهول المالك برخورد مى‌كند، به اين معنى كه بعد از مأيوس شدن از پيدا كردن مالك، آن را صدقه مى‌دهد.

مسأله ٣٠- اگر چيزى را در خرابه‌هاى قديمى كه ساكنين آن نيز از بين رفته‌اند، يا در صحرا و هر زمينى كه بدون مالك است دفينه‌اى پيدا شود. پيدا شده، ملك كسى است كه آن را يافته، و اين نيازى به تعريف ندارد. و اگر عرف آن را گنج بشمارد، بايست خمس آن را پرداخت نمايد و يا اگر چيزى روى زمين افتاده باشد و از خصوصيات آن يقين حاصل گردد كه آن مال مردم اين عصر نيست كه در اين صورت نيز يابنده مالك آن مى‌گردد. ولى اگر بداند كه آن ملك مردم همان زمان است، لقطه محسوب مى‌گردد و بايست آن را