مباحث حقوقى تحرير الوسيلة - الموسوي البجنوردى، السيد محمد - الصفحة ٧٠٠ - مبحث اول مباشر
چنين فشارى بياورد يا زن شوهر خود را اينطور در آغوش بكشد، و يا مرد اجنبى و يا زن اجنبى را بدون داشتن قصد كشتن، و گرنه قصاص دارد.
مسأله ٩- اگر كسى بارى را كه حمل كرده به انسانى برخورد كند و او را بكشد ضامن جنايت وارده بر او در مال خودش است.
مسأله ١٠- اگر به انسانى بالغ و غير غافل فرياد بزند و او از آن فرياد چنان بترسد كه فوت نمايد و يا پرت شود و فوت نمايد ديهاى بر او نيست مگر آن كه يقين حاصل شود كه مرگ او به خاطر همين فرياد بوده، كه در اين صورت اگر به قصد كشتن او فرياد زده قتل عمد است و قصاص مىشود، و گرنه شبه عمد است و بايد از مال خودش ديه پرداخت كند. و اگر بر طفلى و يا بيمارى و يا انسان ترسويى و يا غافل و بىخبرى ناگهانى فرياد بزند و باعث مرگ او شود على الظاهر ديه ثابت است مگر آنكه ثابت و معلوم شود كه مرگ وى مستند به آن فرياد نبوده، كه اگر قاتل به قصد كشتن او بر او فرياد زده باشد قتل عمد مرتكب شده و اگر قصد قتل نداشته و چنين فريادى نوعاً مرگ كسى را دنبال نداشته باشد و يا خود او غافل از اين باشد كه ممكن است طرف از اين صدا فوت نمايد قتل او شبيه به عمد است، و از همين باب است هر عملى كه مرگ كسى مستند به آن شود كه همان تفصيلى كه گذشت در آن مىآيد، مثل اينكه شمشير خود را به روى كسى بكشد و او زهره ترك شود و يا سگ خود را به طرف او و به منظور ترساندنش كيش كند و از اين قبيل ترساندنهاى ديگر.
مسأله ١١- اگر كسى را بترساند و او را از ترس بگريزد و خود را از بلندى پرت كند و يا در چاه بياندازد و فوت نمايد اگر اين عمل وى به علت اين بوده است كه شدت ترس به حدى بوده كه عقل را از او گرفته ظاهراً ضامن خون او است، و اما اگر چنين نبوده ترساننده ضامن نيست، و نيز اگر در حال فرار به درندهاى برخورد كند و حيوان او را پاره كند و بكشد ضامن نيست.
مسأله ١٢- اگر از بالاى بلندى خود را به روى كسى پرت كند و او را بكشد در صورتى كه قصد كشتن او را داشته قتل عمد مرتكب شده و قصاص مىشود، و اگر قصد كشتن او را نداشته و تنها قصد افتادن به روى او را داشته و كيفيت افتادنش به روى او هم به طورى بوده كه غالباً سبب مرگ او نمىشده قتلش شبه عمد است و بر او است كه از مال خودش ديه را پرداخت كند، و اين حكم در جايى هم كه افتادنش اضطرارى و از روى ناچارى بوده و البته با قصد خود را افكنده جارى است، و اما اگر باد او را پرت كرده و يا پايش ليز خورده به طورى كه افتادنش هيچ ربطى به خود او نداشته نه بر خود او ضمان هست و نه بر عاقله او، و اما اگر خود آن شخص كه افتاده فوت نمايد در تمامى فرضهايى كه