منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٨٨
احترام محدود
قرآن اگر چه با بيانات گوناگون، انسان را به بزرگ داشت والدين واطاعت و فرمان برى از آنان دعوت كرده است; در عين حال نكته درخور توجهى را يادآور شده است; وآن اين كه: مهر و مودت فرزند به والدين نبايد كوركورانه و بى حساب باشد و سبب گردد كه پا از مرز راستى فراتر نهند. اگر آنان را ظالم و ستم گر يافت، نبايد از شهادت بر حق، خوددارى كند چنان كه مى فرمايد:
(يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُونُوا قَوّامينَ بِالقِسْطِ شُهَداءَ للّهِ وَ لَوْ عَلى أَنْفُسِكُمْ أَوِ الْوالِدَيْنِ وَ الأَقْرَبينَ ...) :«اى افراد با ايمان عدالت را بپا داريد. براى خدا گواهى دهيد; هر چند به ضرر خود يا پدر و مادر و خويشان باشد».[١]
نيز اگر پدر و مادر، انسان را به شرك، بت پرستى و آلودگى دعوت كردند، بايد برابر آنان بايستد. و رابطه پدر فرزندى نبايد او را از جانب دارى حقيقت باز دارد. براى اين معنا مى فرمايد:
(وَ إِنْ جاهَداكَ عَلى أَنْ تُشْرِكَ بِى ما لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ فَلا تُطِعْهُما...) (لقمان: ١٥) :«اگر بكوشند چيزى را كه به آن علم ندارى براى من شريك قرار دهى، آنان را اطاعت مكن».[٢]
امير مؤمنان در جمله كوتاهى به اطاعت محدود والدين اشاره مى كند :
«فَحقّ الوالد على الولد، أن يطيعه فى كلّ شىء إلاّفى معصية اللّه; [٣] حق
[١] نساء /١٣٥.
[٢] مضمون اين آيه در سوره عنكبوت آيه ٨ نيز وارد شده است.
[٣] اصول كافى، ج٢، ص ١٦٠.