(... وَ إِذْزاغَتِ الأَبصارُ وَبَلَغَتِ القُلُوبُ الحَناجِرَوَتَظُنُّونَ باللّهِ الظُّنُونا) :«آنگاه كه چشم ها حيران شده و جان ها به گلو رسيد و به وعده خدا گمان هاى مختلفى شد».[١]

در اين وقت افراد حاضر بر دو قسم تقسيم شدند، گروهى با سم پاشى و ايجاد تزلزل در ايمان و افكار سپاهيان، قصد فرار از معركه در سر پروراندند و آنان همان كسانى بودند كه مى گفتند:(... ما وَعَدنَا اللّه وَرَسُولُهُ إِلاّغُروراً) (احزاب/ ١٢) :«وعده خداوند و پيامبر او فريبى بيش نبود»; ولى گروهى ديگر كه با ايمان راسخ گام به ميدان نبرد نهاده بودند وقتى چشم هاى آنان به سپاهيان دشمن افتاد، گفتند:(... هذا ما وَعَدَنَا اللّهُ وَ رسُوله وَصَدَقَ اللّهُ و رسُولُهُ وَما زادَهُمْ إِلاّإِيماناً وَ تَسْلِيماً) : «اين همان جنگى است كه خدا و رسول او به ما وعده داده است و جز ايمان و انقياد بر آنان، چيزى نيفزود».[٢]

١٤. آزمايش مسلمانان در ميدان احد در سوره آل عمران آياتى سرگذشت نبرد اُحد را به ترسيم كشيده و موضوع آن ازا يه ١٥٠ آغاز مى شود و به آيه ١٧١ پايان مى پذيرد. در اين نبرد، نخست پيروزى با مسلمانان بود; ولى از لحظه اى كه گروهى از ياران پيامبر، براى گردآورى غنايم جنگى از دستور پيامبر سرپيچى كردند، دشمن از پشت سر بر آنان تاخت و آنچنان عرصه را بر مسلمانان تنگ كرد كه گروهى پا به فرار نهادند. فقط انگشت شمارى در ميدان براى دفاع از وجود شريف پيامبر ايستادگى كردند. و براى همين قرآن

[١] احزاب/١٠.
[٢] احزاب/٢٢.