عدل وقسط كه در برابر ظلم و جور به كار مى روند، از مسائل مهم وحياتى است كه قرآن روى آن ها زياد تكيه كرده است. تا آنجا كه واژه عدل با تمام مشتقات خود در قرآن ٢٧ بار، وواژه قسط به صورت هاى گوناگون ٢٣ بار آورده شده است; در نتيجه، در هر موردى كه محور سخن، عدل و قسط جامعه انسانى باشد، لزوم رعايت عدل و گسترش قسط را فرمان مى دهد و از هر نوع انحراف از جاده عدل باز مى دارد.

ما در اين بحث كوتاه و فشرده نمى توانيم مجموع مباحث عدل و قسط و يا ظلم و جور را به درستى بشكافيم ويا در ابعاد گوناگون آن ها سخن بگوييم; زيرا اصل بحث ما، رعايت قسط در پيمانه و وزن است. آن چه براى ما درخور توجه است و مى تواند يارى مان كند، در چند مقوله قابل بررسى است:

مقصود از قسط چيست؟

نخست بايد ديد معناى قسط در قرآن چيست؟ گاهى آن به معنى مطلق دادگرى به كار مى رود و گاهى هم در خصوص عدالت اقتصادى گنجانده مى شود. براى آگاهى بيشتر لازم است به آياتى كه در اين زمينه وارد شده اند توجه دقيق بنماييم:

در قرآن«قسط» به دو صورت جلوه مى كند، گاه همراه با لفظ عدالت و گاهى به صورت تنها.

از مواردى كه همراه با عدل وارد شده، آيه اى است كه يادآورى مى شود:

(...فأَصْلِحُوا بَيْنَهُما بِالعَدْلِ وَ أَقْسِطُوا إِنَّ اللّهَ يُحِبُّ المُقْسِطينَ) :«ميان