منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٦٠
مى شود به او كفر مىورزيد. و اگر بر او شريكى فرض شود، ايمان مى آوريد. حكومت از آن خداى بلند مرتبه و بزرگ است».[١]
مرحوم آية اللّه شيخ محمد جواد بلاغى در تفسير ارزنده خود به نام «آلاء الرحمن» كه متأسفانه بيش از دو جزء از آن نوشته نشده، وقتى به تفسير و موشكافى حقيقت عبادت مى رسد آن را اين طور تعريف مى كند: «العبادة ما يرونه مستشعراً بالخضوع لمن يتخذه الخاضع إلهاً ليوفيه بذلك ما يراه له من حقّ الامتياز بالإلهية;عبادت همان كارى است كه حاكى از خضوع انسان در برابر كسى باشد كه او را اله اتخاذ كرده است تا از اين طريق حق سپاس او را از جهت داشتن مقام (الوهيت) ادا نمايد».[٢]
مرحوم بلاغى دريافت وجدانى اش از عبادت را در قالب لفظ ريخته و بيان كرده است. وآيات ياد شده صحت و استوارى اين تعريف را به درستى روشن گر است.
استاد بزگوار حضرت آية اللّه العظمى خمينى(دام ظلّه) در كتاب ارزنده خود همين نظر را برگزيده و مى فرمايند: عبادت در عربى و پرستش در فارسى، عبارت از آن است كه كسى را به عنوان اين كه خدا است، ستايش كنند، خواه به عنوان خداى بزرگ يا به عنوان خداى كوچك.[٣]
روشن ترين گواه ملاحظه مجموع آيات مبارزه با شرك است. و همه فرقه هاى شرك، موجوداتى را كه در برابر آن ها سرفرو مى آورده و ستايش شان مى كردند، همه را «اله» پنداشته و به اين عنوان گرامى شان مى داشتند.
[١] غافر/١٢.
[٢] آلاء الرحمن، ص ٥٧، ط صيدا.
[٣] كشف اسرار، ص ٢٩.