آيات ياد شده و جز آن حاكى است كه تكاليف اسلامى نه تنها محدود به قدرت و توانستن است بلكه مشقت بار هم نيست واگر در امت هاى پيشين روى مصالح تربيتى، چنين تكاليف پر مشقت و بيرون از طاقت عادى وجود داشته است در آيين مقدس اسلام وجود ندارد چنان كه مى گويد:

(رَبَّنا وَ لاتُحَمِّلْنا ما لا طاقَةَ لَنا بِهِ وَاعْفُ عَنّا وَاغْفِرْ لَنا وَارْحَمْنا ...) : «پروردگارا! ما را به عملى كه طاقت آن را نداريم مكلّف مفرما و از ما درگذر و بر ما رحم بنما».[١]

در اين جا دو نكته را يادآور مى شويم:

١. در اين مورد يك رشته روايات و احاديثى وارد شده است و مرحوم علامه مجلسى در بحار ج٥، صفحات ٣٠٠ـ ٣٠٨ آنها را گرد آورده است و ما براى اختصار از نقل آنها خوددارى مى كنيم و فقط حديثى را يادآور مى شويم:

پيامبر گرامى (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود:

«إنّ هذا الدّينَ مَتينٌ فأوغِلُوا فيه بِرفِْق ولا تُكْرِهُوا عبادةَ اللّهِ إلى عِباداللّهِ فتكُونُوا كالراكب المُنْبِتِ لا سفراً قَطَع ولا ظهراً أبقى; اين آيين (اسلام) دين استوار دور از هر نوع تكليف و زحمت است در آن با آرامى و نرمى وارد شويد، عبادت هاى خدا را بر بندگان خدا، ناگوار نسازيد، در اين صورت به سان آن سواركار تندرو خواهيد بود كه نه به مقصد رسيده و نه مركبى باقى گذارده است».[٢]

[١] بقره/٢٨٦.
[٢] اصول كافى، ج٢،ص ٨٦.