منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٣٩٤

اصل بيست و سوم

اصالت فرد يا جامعه و يا ...

آيات موضوع

١. (كُلُّ نَفْس بِما كَسَبَتْ رَهِينَةٌ)(مدثر/٣٨).

٢. (تِلْكَأُمّةٌ قَدْخَلَتْ لَها ما كَسَبَتْ وَ لَكُمْ ما كَسَبْتُمْ وَلا تُسْئَلُونَ عَمّا كانُوا يَعْمَلُونَ )(بقره/١٣٤).

ترجمه آيات

١. «هر فرد در گرو اعمال خويش مى باشد».

٢. «اين حال امت پيشين است براى او است كارهايى كه انجام داده و براى شماست كارهايى كه انجام داده ايد و مسئول اعمال پيشينيان نيستيد».

زندگى اجتماعى و گروهى انسان سبب مى شود كه وضع زندگى هر فردى تا اندازه اى به جامعه اى كه در آن زندگى مى كند، بستگى داشته باشد. حال اين بستگى به چه شكلى و تا چه اندازه است، ديدگاه هاى مختلفى بيان شده است. اينك ما نگاهى گذرا و فشرده به آن ها مى افكنيم:

الف. اصالت فرد

مقصود از اصالت فرد اين است كه زندگى گروهى، به استقلال فرد، در شكل دادن به زندگى او لطمه اى نمى زند. و جامعه چيزى جز مجموع افراد چيزى نيست و عامل اساسى براى زندگى گروهى جز تأمين خواسته هاى فردى و رسيدن به خواسته هاى شخصى ـ آن هم در پرتو زندگى اجتماعى ـ چيزى نيست.