مباحث حقوقى تحرير الوسيلة - الموسوي البجنوردى، السيد محمد - الصفحة ٩١ - فروش ميوه جات
مسأله ١- فروختن ميوه بر بالاى درخت و ساير درختان قبل از آنكه آنها ظاهر شود و همچنين بعد از ظهور آن ميوه قبل از اينكه برسد براى يك سال بدون ضميمه جايز نيست؛ اما اينكه آن را براى مدت دو سال يا بيشتر بفروشند و فروختن يك ساله به همراه ضميمه جايز است اما بعد از ظهور آن و شروع به رسيدن ميوه اگر شروع به رسيدن آن براى دو سال و يا با ضميمه، فروختن آن بدون اشكال است بدون اين سه قيد اين عمل محل اشكال و اختلاف است و بنابر اقوى با كراهت جايز است و بعيد نيست كه كراهت آن مراتبى داشته باشد و هر چه نزديك به رسيدن آن باشد كراهت آن كمتر مىگردد.
مسأله ٢- علامت رسيدن در خرما با قرمز شدن و يا زرد شدن آن است و در ديگر ميوهها بسته شدن هسته آن پس از ريختن گل آن به آن صورت كه از آفت ايمن گردد.
مسأله ٣- در ضميمهاى كه ذكر آن گرديد هر جا مورد حاجت شده، معتبر است چيزى باشد كه اولًا فروش آن به تنهايى جايز باشد دوم اينكه؛ ملك مالك ميوه باشد از چيزهايى كه مىتواند ضميمه واقع گردد تنهى درخت است به اين صورت كه صاحب ميوه تنه و ميوه را با هم بفروشد در اين صورت آيا فروش درخت به طورى كه ميوه تابع آن باشد معتبر است؟ بنابر اقوى معتبر نيست.
مسأله ٤- اگر برخى از ميوههاى باغ در آمده باشد فروش كل ميوههاى آن باغ جايز است البته آنچه كه از گل درآمده و آنچه كه بعداً در همان سال در مىآيد، چه از يك درخت باشد چه از چند درخت و چه اين ميوهها از يك نوع باشند و چه از نوع متفاوت و همچنين جايز است ميوه رسيدهى يك باغ را با ميوه ى يك باغ ديگر كه نرسيده فروخت.
مسأله ٥- اگر درختى در سال، دو نوع ميوه آورد ظاهراً مىتوان آن را به منزله دو سال دانست. پس، بنابراين ميوه دو نوبت آن را بدون پيدايش و ظهور فروخت.
مسأله ٦- اگر شخص، ميوه يك سال و يا چند سال يك درخت را بفروشد و بعد از آن تنه و ريشهى آن درخت را به ديگرى بفروشد معاملهى اول باطل نمىشود در نتيجه ريشه و تنه درخت بدون ميوه به ديگرى منتقل مىگردد اگر وى جاهل به فروختن ميوه به ديگرى باشد، مىتواند معامله را فسخ نمايد بيع ميوه نه با مرگ فروشنده باطل مىشود و نه با مرگ مشترى؛ بلكه مالكيت آن به ورثه منتقل مىگردد، همان تنه مسلوب المنفعه كه ميوهاش براى يك سال يا چند سال به ديگرى فروخته شده است.
مسأله ٧- اگر شخص ميوه را بعد از ظهور و يا بعد از رسيده شدن بفروشد، آنگاه قبل از تحويل به مشترى آفتى آسمانى مانند تگرگ و يخ زدگى و يا آفتى زمينى چون طوفان آن را از بين ببرد خسارت وارده متوجه فروشنده است، ظاهراً سرقت و ديگر آفات نيز