مباحث حقوقى تحرير الوسيلة - الموسوي البجنوردى، السيد محمد - الصفحة ٧١ - خيارات
مسأله ١- ظاهراً اين خيار فورى نيست. پس، اگر فروشنده آن را به تأخير انداخت و مدت سه روز آن پايان يافت هم چنان خيار تأخير ثمن باقى است تا زمانى كه خيار ساقط شود.
مسأله ٢- اين خيار به شرط ضمن عقد ساقط مىگردد و همچنين بعد از سه روز نيز اگر اسقاط گردد، اما در سقوط آن قبل از سه روز اشكال وجود دارد و اقوى اين است كه با اسقاط ساقط نمىگردد. همچنين، اقوى اين است كه هر گاه مشترى در مدت سه روز تمام بهاى جنس را بپردازد نيز اين خيار ساقط نمىگردد بله اگر فروشنده مبلغ را به عنوان طلب از او دريافت نمايد خيار او ساقط مىشود. و اينكه آيا خيار او با مطالبه بها از مشترى ساقط مىگردد يا نه دو وجه وجود دارد: كه ظاهر عدم آن است.
مسأله ٣- منظور از سه روز خيار، همان روشنى روز است. و اين شرط شبها را شامل نمىگردد، بلكه شامل دو شب ما بين سه روز مىگردد. پس اگر بيع در روز اول واقع گردد آخر خيار غروب روز سوم است. بله اگر اين عقد در شبى كه واقع در شب اول است واقع شود و يا در قسمتى از اين زمان اين شب نيز در آن زمان واقع است. و علىالظاهر، سه روز تلفيقى كافى است. بنابراين، اگر معامله در ظهر روز اول واقع گردد آخر خيار بعد از ظهر روز چهارم مىگردد و به همين طريق در هر فرض ديگر نيز عمل مىگردد.
مسأله ٤- اين خيار در ساير معاملات واقع نمىگردد.
مسأله ٥- اگر بيع در طول مدت خيار تلف گردد از مال بايع تلف شده و بعد از آن بنا بر اقوى از مال او تلف شده است.
مسأله ٦- اگر كالا چيزى باشد كه به زودى فاسد مىگردد، مانند گوشت، ميوه و سبزيجات و مانند اينها، در صورتى كه اگر شب بماند خراب مىگردد و مشترى آن را فروشنده باقى گذاشت فروشنده حق دارد به هر طريقى كه خواست در آن كالا تصرف نمايد.
ششم: خيار رؤيت
هرگاه بايع، جنس را بدون اينكه به مشترى نشان دهد و تنها با بيان كردن اوصاف آن، آن را بفروشد و هنگام تحويل، مشترى آن را اوصاف را در آن نبيند و نسبت به آنچه فروشنده گفته آن را ناقص ببيند، خيار رؤيت مجرى است، همچنين، اين خيار در موردى هم كه خريدار جنس را لحظه تحويل غير آنچه ديده بوده، ببيند نيز صادق است در اين دو صورت خريدار، خيار تلف وصف (رؤيت) دارد اين خيار براى فروشنده نيز مجرى است مانند زمانى كه او جنس را با وصف ديگران بفروشد و لحظه تحويل بفهمد كه آن جنس بهاى بيشترى دارد و يا اينكه، بهاى مشترى را با توصيف خود مشترى پذيرفته