مباحث حقوقى تحرير الوسيلة - الموسوي البجنوردى، السيد محمد - الصفحة ١٢٠ - كتاب اجاره
باشد، علاوه بر اين كه مىتواند اجرتالمثل آن را از كارگر مطالبه نمايد، مىتواند جعاله يا اجارهى او را امضا نموده، اجرتى كه او براى خودش معين كرده است را، براى خودش بردارد.
مسأله ٢٨- اگر شخصى خود را اجير نمايد كه كار مخصوصى انجام دهد و آن را خودش به طور مستقيم و در زمانى معين انجام دهد، مانعى ندارد كه در آن مدت براى خودش يا براى ديگرى نيز كار كند البته به آن شرط كه اين كار منافاتى با كارى كه بناى آن اجير شده نداشته باشد، به طور مثال اگر اجير شده كه در يك روز براى مستأجر خياطى و يا خطاطى نمايد ضمناً در همان روز اجير شود كه روزهاى براى ديگرى بگيرد، اگر روز گرفتنش او را در انجام خياطى و يا خطاطى ضعيف نمىكند، اشكالى ندارد، اما انجام خياطى و يا هر عملى از آن نوع و از غير آن كه با منظور مستأجر از اجاره منافات داشته باشد، چه براى خود باشد و چه براى ديگرى جايز نيست، و اگر هم آن كار را انجام داد و از نوع همان عملى باشد كه براى آن اجير شده باشد، مانند اينكه در يك روز اجير شده كه خياطى نمايد اما در همان روز به خياطى براى خود يا ديگرى مشغول شود چه اين كار با دستمزد باشد و چه مجانى، حكمش همان حكم سابق است كه مستأجر خيار دارد كه اجاره را فسخ نمايد و يا آن را با گرفتن اجرتالمثل ابقاء نمايد البته در صورتى كه كارش مجانى بوده حال اگر مجانى نبوده بين سه كار مخير است كه يا فسخ نمايد و يا اگر به صورت جعاله بوده دستمزد اجارهى مزدش را اجاره نمايد و مزد او را براى خودش بردارد حال اگر كارى كه براى خود يا ديگرى انجام داده غير از آن كارى باشد كه براى آن اجير شده است مثلًا اجير شده كه خياطى نمايد اما وى مشغول به كتابت و خطاطى شده است مستأجر فقط مىتواند يكى از دو كار را انجام دهد يا اجاره را فسخ نمايد و اجرت را باز پس بگيرد يا عوض منافع فوت شده را از اجير مطالبه نمايد.
مسأله ٢٩- اگر شخصى خود را اجير نمايد كه عملى را انجام دهد اما در آن قيد مباشرت ننمايد هر چند كه مدت و وقت آن معين شده باشد و يا اينكه وقت عمل را تعيين ننمايند اما مباشرت اجير در عمل شرط شده باشد، در هر دو صورت جايز است كه اجير، خود را اجير ديگرى نيز نمايد كه قبل از انجام عمل براى مستأجر اول همان عمل و يا ضد آن را براى ديگرى نيز انجام دهد.
مسأله ٣٠- اگر شخصى حيوانى را براى آنكه در مدت معينى به وسيلهى آن بار خود را به شهرى حمل نمايد اجاره نمايد اما او اشتباهاً يا عمداً به جاى آنكه با آن بار حمل نمايد بر آن سوار شود، اجارهبهايى كه معين كرده بودند بر ذمهاش مستقر است زيرا با تحويل گرفتن حيوان اجارهبها را بايد پرداخت نمايد هر چند كه منافع معين شده از آن حيوان را