مسأله ٢- اگر سكوت مدعى‌عليه به خاطر عذرى چون كرى و لالى و ناآشنايى به زبان باشد حاكم به وسيله مترجم و يا با اشاره از او جواب مى‌گيرد، و اگر حاجت به مترجم افتد بايستى مترجم دو نفر عادل باشند و يك نفر كافى نيست.

مسأله ٣- اگر مدعى‌عليه بگويد فعلًا از پاسخ دادن معذورم و از حاكم مهلت بخواهد حاكم به هر مقدار كه صلاح بداند به او مهلت مى‌دهد.

مسأله ٤- اگر پاسخ مدعى‌عليه نمى‌دانم باشد در اين صورت اگر مدعى تصديقش كرد چند احتمال پيش مى‌آيد: اول اينكه دعواى مدعى اگر بينه ندارد ساقط شود، دوم اينكه حاكم مدعى‌عليه را تكليف كند بر اينكه سوگند را به مدعى برگرداند، سوم اينكه حاكم خودش سوگند را به مدعى برگرداند اگر او سوگند را ياد كرد حقش ثابت مى‌شود و اگر نكول كرد ساقط مى‌شود، چهارم اينكه دعوى متوقف و مدعى همچنان بر ادعاى خود بماند تا زمانى كه بينه اقامه كند. و يا ادعاى منكر را (كه گفت نمى‌دانم) منكر شود؟ چند وجه است كه وجيه‌ترين آن همين وجه اخير است، و اگر مدعى ادعاى جهل منكر را تصديق نكرده باشد يعنى در همين فرض از همان اول بگويد من قبول ندارم كه مدعى‌عليه بى‌خبر باشد بلكه ادعا مى‌كند كه او مى‌داند حق با من است بايد سوگند ياد كند كه من اطلاع ندارم از اينكه او نزد من حقى دارد، اگر سوگند ياد كرد ادعاى مدعى نسبت به علم مدعلى عليه ساقط مى‌شود، و اگر سوگند را به مدعى برگرداند و مدعى سوگند ياد كند حقش ثابت مى‌شود.

مسأله ٥- سوگند مدعى‌عليه به اينكه من خبر ندارم، دعواى مدعى كه ادعا مى‌كند او خبر دارد را ساقط مى‌كند، و بعد از آنكه مدعى‌عليه سوگند ياد كرد ديگر نه ادعاى مدعى كه او مى‌داند مسموع است و نه بينه او، و اما حق واقعى او اگر واقعاً حقى داشته باشد همچنان هست و با سوگند مدعى‌عليه ساقط نمى‌شود، به همين جهت اگر بخواهد اقامه بينه كند بر آن حق از او قبول مى‌شود، بلكه حتى او مى‌تواند به مقدار حق خود از اموال اوجبران مال و يا قصاص كند. بله اگر اصل دعوى بر سر عينى باشد در دست مدعى‌عليه كه از ذى اليدى به وى منتقل شده باشد، وما هم سوگند ياد كردن با استناد به يد بر مالكيت واقعى خود آن وقت دعواى مدعى ساقط مى‌شود و سوگند او حق وى را از بين مى‌برد و ديگر بينه‌اى از او قبول نمى‌شود و مقاصه هم برايش جايز نيست.

مسأله ٦- اگر مدعى‌عليه اينگونه پاسخ دهد كه اين مال نه ملك من است و نه مال تو است بلكه مال اين شخص حاضر است و حاضر هم او را تصديق كند، شخص حاضر