مسأله ٦- اگر از حال فاعل به طريق معتبرى اطمينان حاصل شد يا علم حاصل شد كه وى قصد ارتكاب معصيت دارد، ولى هنوز مرتكب نشده ظاهراً امر به معروف و نهى از منكر واجب است.

مسأله ٧- در واجب نبودن نهى از منكر، شرط اظهار ندامت و توبه صريح نيست؛ بلكه همين كه علم حاصل شد به گناه اصرار ندارد، نهى از منكر ساقط مى‌شود هر چند فاعل قلباً از انجام گناه پشيمان نشده باشد. بله، در اين صورت امر كردن او به توبه واجب است چون قبلًا گفتيم كه وجوب امر به توبه غير وجوب نهى از گناه است.

مسأله ٨- اگر مكلّف بداند فاعل عاجز از انجام فعل گناه آلود است و يا به طريقى به او اثبات شود و نيز بداند كه او خودش هم از عجز و ناتوانيش خبر ندارد؛ به همين جهت بنا دارد مرتكب گناه شود نهى او نسبت به آن گناه كه مقدور نيست واجب نيست، هر چند نسبتت به توبه از آن گناه واجب است. همچنين است نهى او از تصميم به گناه.

مسأله ٩- اگر مرتكب عاجز از انجام گناه باشد ولى تصميم آن را دارد هر وقت قدرت يافت انجام دهد و به طريق معتبر بدانيم يا علم حاصل گردد كه وى قدرت يافته، ظاهراً نهى از منكر واجب است. و در صورتى كه قدرت نيافته اگر تصميم به ارتكاب گناه را حرام بشماريم او را از تصميمش بايد نهى نمود.

مسأله ١٠- اگر شخص خيال كند كه از انجام گناه ناتوان است، ولى واقعاً اين گونه نباشد و خود نسبت به توانايى خود جاهل باشد و مكلّف بداند كه اگر او بفهمد كه قادر به انجام گناه است مرتكب آن خواهد شد آيا امر و نهى واجب است؟ ظاهر در اين است كه اگر بدانيم اين جهل از بين مى‌رود و او مى‌تواند مرتكب گناه گردد، بايد او را از طريقى كه علم به توانايى خود پيدا نكند نهى نمود اما اگر مكلف اين علم را نداشته باشد امر و نهى واجب نيست.

مسأله ١١- اگر اجمالًا بدانيم كه يكى از اين دو نفر يا اشخاص اصرار در انجام معصيت و گناه دارند امر و نهى واجب است با توجه كلام به طريقى كه شامل مرتكب شود؛ مانند اينكه بگويد هر كس شرب خمر مى‌كند تركش كند؛ ولى نهى كل جمع يا بعضى از آنان به طور خاص واجب نيست، بلكه جايز هم نيست و اگر در نهى به گناهكار، هتك حرمت ساير اشخاص گردد ظاهراً نهى از منكر واجب نيست، بلكه ظاهر بر عدم جواز آن است.

مسأله ١٢- اگر مكلّف بداند شخص، حرامى را انجام داده يا ترك واجبى نموده و نمى‌داند به عينه كدام است واجب است او را به صورت سر بسته امر و نهى نمايد همچنين در صورتى كه علم اجمالى به اين امر داشته باشد.