مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٣٥ - بهشت خستگی آور نیست
البته افرادی هستند که بهشت آنها (چون ما جنّات داریم و یک بهشت نیست) بهشتی است که شاید تا ابد به این سفره توجه هم نکنند. آنها حسابشان حساب دیگری است.«یا ایتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّةُ. ارْجِعی الی رَبِّک راضِیةً مَرْضِیةً. فَادْخُلی فی عِبادی. وَ ادْخُلی جَنَّتی» [١] ای آن نفس انسان (یا ای نفس آن انسان) که به مقام اطمینان نائل شده است. اطمینان یعنی مقام آرامش. الان عرض کردم که انسان به هر مطلوبی که برسد قرار نمیگیرد و جاذبه تبدیل به دافعه میشود. قرآن در آیهای تصریح کرده است: ا لَّذینَ امَنوا وَ تَطْمَئِنُّ قُلوبُهُمْ بِذِکرِاللَّهِ ألا بِذِکرِ اللَّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلوبُ [٢]. «بِذِکرِ اللَّه» را که مقدم داشته (میگویند: تقدیم ما هو حقه التأخیر یفید الحصر) یعنی ای بشر بدان جز به یک چیز آرامش برقرار نمیشود؛ اگر تمام این دنیا را به بشر بدهند، هیچ چیز باقی نماند، مُلک زمین، مُلک همه آسمان، مُلک لایتناهی، باور نکن که بشر به آرامش برسد؛ فقط با خداست که انسان به آرامش میرسد. در آن آیه میفرماید:«یا ایتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّةُ» ای نفسی که به مقام آرامش رسیدهای، یعنی ای نفسِ به خدا رسیده «ارْجِعی الی رَبِّک» بازگرد به سوی پروردگارت (یعنی برای تو دیگر کوچکترین عایق و مانعی در کار نیست، آزاد مطلقی از همه ما سوی) در حالی که رابطه تو با پروردگار رابطه رضای طرفینی است. (تعبیر عجیبی است؛ خدا برای این بنده چقدر حساب باز کرده است!) ما و تو دیگر از همدیگر راضی هستیم، تو از ما راضی و ما از تو راضی («راضیةً» یعنی تو از ما راضی «مرضیةً» ما از تو راضی). دیگر حالا بنده و خدا به جایی رسیدهاند که [هردو از هم راضی هستند.] [٣] رضا به معنی پسندیدن است: من تو را پسندیدم، تو مرا پسندیدی، کار تمام است.
«فَادْخُلی فی عِبادی» (این هم جمله عجیبی است) پس داخل شو در زمره بندگان من. بعد از آنکه به مقام نفس مطمئنه رسیدهای و به مقام «راضیةً مرضیةً» رسیدهای، حالا داخل شو در عباد من. مگر قبلش داخل در عباد او نبوده است؟ چرا، قبلش هم داخل در عباد بوده است، ولی اینجا «عِبادی» یک گروه خاص را میگوید. بندگان من یعنی آنهایی که از بندگی غیر از من بکلی آزادند. گروه خاص را میگوید، والّا قبلش هم داخل در بندگان بود. بندگان من، آنهایی که فقط بنده مناند، نه بنده دنیا و
[١]. فجر/ ٢٧- ٣٠.
(٢). رعد/ ٢٨.
[٣]. [چند ثانیهای از سخنان استاد شهید روی نوار ضبط نشده است.]