شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٤٣١ - حكايت شب دزدان كه سلطان محمود شب در ميان ايشان افتاد كه من يكى ام از شما و بر احوال ايشان مطلع شدن الى آخره

رو به شه آورد ...: دزدى كه هنر او در چشم او بود.

شب قدر: كنايت از شبى كه در ان شاه را ديد.

آن بدر: «بدر» استعارت از شاه است و اينكه دزد را خاص بدر خوانده براى آن است كه در آن شب از ميان دزدان تنها او بود كه شاه را چنانكه بايد ديد، و فردا او را شناخت.

آن او: خاص شده. چون آن دزد با ديدن شاه خود را در او محو كرد، پس اجزاء او- از جمله زبان و جان- خاص شاه شد بدين رو گستاخانه با وى سخن راند.

جان بند طين: جان گرفتار جسم.

مكتوم سير: پوشيده رفتار. ناشناس رو.

ريشى بجنبانى: اشارت است به بيت ٢٨٣٨/ ٦.

حبل مسد: گرفته از قرآن كريم است درباره زن ابولهب: في جيدها حبل من مسد: در گردن اوست ريسمانى از ليف خرما. (مسد، ٥) خوش حواس: آنكه چشم شناسا داشت.

آن هنرها: اشارت است به هنرهاى دزدان ديگر، ولى در معنى اشارت است به آنچه جز ديده حقيقت بين است، ديده اى كه با آن خدا را مى توان شناخت.

غول راه: كنايت از گمراه كننده. سود ندهنده.