هدايتگران راه نور - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٣٢٢ - بنياد پاك
ما در اينجا در صدد بيان مناقب و فضايل هاشم و بويژه خاندان عبدالمطلّب در ميان آنان نيستيم كه فضايل و مناقب وى بسيار و فراوان است، بلكه همين مقدار كافى است كه بدانيم رسول گرامى اسلام، محمّد بن عبداللَّه صلى الله عليه و آله و جانشين بزرگوار آنحضرت، امام على عليه السلام، از همين خانواده برخاستهاند.
بر حسب كشفيات علم ژنتيك، تأثير، گاه از سوى پدر است كه در اين حالت، تمام ويژگيها و صفات پدر به كودك منتقل مىشود و گاهى نيز كودك از سوى مادر، كه در مورد امام حسن اين قسم اخير تحقّق يافت. در شخصيّت امام حسن نشانههاى مادرش هويدا بود و بدين ترتيب خود منعكس كننده صفات پدر بزرگوار آنحضرت يعنى پيامبر صلى الله عليه و آله بود.
از اين رو امام حسن بيشتر از آن كه شبيه امام على باشد به پيامبر شباهت بسيار داشت و بدين خاطر بارها پيامبر خود نيز فرموده بود:
«حسن از من و حسين از على است».
شايد بتوان با نگرش بر حوادثى كه پس از رسول گرامى اسلام رخ داده است اين حديث را به گونهاى ديگر هم تفسير كرد. و ماهيّت شرايطى كه در دوران امام حسن حكمفرما بود آنحضرت را وامىداشت روش پيامبر صلى الله عليه و آله را دنبال كند و آنحضرت را كاملًا الگوى خود قرار دهد و همچون او به موّفقيتهاى بزرگى نيز نايل شود.
با اتخاذ همين روش بود كه وى مانند پيامبر گذشت و اغماض را پيشه خود مىساخت و با دشمنانش به صلح و مدارا رفتار مىكرد.
چنان كه شرايط و اوضاع خاصّ روزگار امام حسين نيز اقتضا مىكرد تا آنحضرت در امر دين و پيشبرد آن از خود تلاش و غيرت نشان دهد و همين امر موجب شباهتهاى ميان دوران او و دوران امام على شده بود.