شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ١٨٩ - ٧٩٢٠ من جهل موضع قدمه زل
هر كه بكشد رنج و سختى كارها را هلاك شود، مراد كارهاى دنيويست كه بىرنج و سختى نباشد، و مراد اينست كه هر كه مشغول شود به آنها و بر خود گذارد رنج و تعب آنها را با آن رنج و تعب كه بكشد هلاك شود باعتبار اين كه اشتغال به آنها بىارتكاب بعضى محرمات و لااقل بىتهاون در امور اخروى نشود، و ممكن است كه غرض منع از ارتكاب كارهاى سخت و دشوار باشد و اين كه غالب اينست كه باعث هلاكت و زيان و خسران شود.
٧٩١٧ من استعمل الرفق غنم.
هر كه بكار برد نرمى و هموارى را غنيمت برد.
٧٩١٨ من ركب العنف ندم.
هر كه سوار شود درشتى و ناهموارى را پشيمان شود، مراد از اين دو فقره مباركه ترغيب در نرمى و هموارى كردن با مردم است، و اين كه آن نفع و سود دهد، و منع از درشتى و ناهموارى كردن با ايشان، و اين كه آن پشيمانى آورد.
٧٩١٩ من استهان بالرجال قل.
هر كه خوار شمارد مردان را كم شود، مراد منع از خوار شمردن مردمست و سلوك كردن با ايشان بر وجهى كه متضمن خوارى ايشان باشد، و اين كه هر كه چنين كند مردم رم كنند از او و با او آميزش نكنند و او كم و بىيار و مدد كار ماند.
٧٩٢٠ من جهل موضع قدمه زل.
هر كه نداند جاى پاى خود را بلغزد، مراد اينست كه آدمى بايد كه داند كه چكار مناسب اوست كه پا در آن گذارد و چكار مناسب نيست و نبايد كه پا در آن گذارد كه اگر نداند اين را يا رعايت نكند كه آن نيز در حكم ندانستن است بلغزد و در هلاكت و زيان و خسران افتد.