شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ١١٩ - ٧٦٠٤ لو كان جبلا لكان فندا لا يرتقيه الحافر و لا يوفى عليه الطائر
اگر ببينيد سخاوت را مردى هر آينه ببينيد آن را نيكو كه شاد گرداند نظر كنندگان را.
٧٦٠١ لو رأيتم الاحسان شخصا لرأيتموه شكلا جميلا يفوق العالمين.
اگر ببينيد احسان را شخصى هر آينه ببينيد آنرا شكلى زيبا كه بلندى كند در شرف بر عالميان.
٧٦٠٢ لو رخص الله سبحانه فى الكبر لاحد من الخلق لرخص فيه لانبيائه لكنه كره اليهم التكبر و رضى لهم التواضع.
اگر رخصت مىداد خداى سبحانه در تكبر از براى أحدى از خلق هر آينه رخصت مىداد در آن از براى پيغمبران خود ليكن ناخوش داشته بسوى ايشان تكبر را و خشنود شده از براى ايشان فروتنى را.
٧٦٠٣ لو كانت الدنيا عند الله محمودا لاختص بها اوليائه لكنه صرف قلوبهم عنها و محا عنهم منها المطامع.
اگر مىبود دنيا نزد خدا ستوده شده هر آينه مخصوص مىگردانيد بآن دوستان خود را ليكن او بر گردانيده دلهاى ايشان را از آن و محو كرده از ايشان از دنيا طمعها را، يعنى محو كرده طمعهاى ايشان را از دنيا، يعنى زائل كرده از ايشان اثر آنها را بالكليه.
و فرموده است آن حضرت ٧ در وصف مالك اشتر نخعى كه از أكابر أصحاب آن حضرت بود چون رسيده بود بآن حضرت خبر وفات او رحمت كناد خدا او را:
٧٦٠٤ لو كان جبلا لكان فندا[١] لا يرتقيه الحافر و لا يوفى عليه الطائر.
[١] - در منتهى الارب گفته:« فند بالكسر كوه بزرگ يا پاره از آن بدرازا، و يفتح».