دفاع از تشیع، ترجمه الفصول المختارة للمفید - خوانساري، آقا جمال - الصفحة ٦١٢ - علت قسم دادن على ع با اينكه علم به آن داشته - استدلال به حديث«على مع الحق » در عصمت على ع

«أصبت أنت و أخطأت»

؛ يعنى تو راست گفتى و من خطا كردم.

و اين معنى واضح البطلان است بنا بر آنچه ما بيان كرديم؛ زيرا حال خالى از اين نيست كه مولاى ما امير المؤمنين ٧ حكم كرده است به خطا و مى‌دانسته است كه خطا است يا آنكه حكم به خطا كرده و گمان داشته كه آن صوابى است.

پس اگر آن حضرت حكم به خطا كرده يا علم به اينكه آن خطا است، لازم مى‌آيد كه آن حضرت عناد نموده باشد در دين خداى تعالى و گمراه شده باشد به سبب اقدام بر تغيير حكم اللَّه تعالى و حال آنكه او ٧ بزرگتر است از اينكه كسى اين گمان زشت در باره او ٧ كند بلكه اعتقاد ندارند به چنين چيزى در باره آن حضرت خوارج چه جاى آن جماعت كه عداوت ايشان نسبت به آن حضرت ٧ كمتر است از عداوت خوارج مانند سنيان و اگر آن حضرت ٧ حكم به خطا كرده و گمان داشته كه آن صواب است پس چگونه زايل شد ظن آن حضرت ٧ و انتقال فرمود از ظن خود به قول يك مرد كه اصلا برهانى در تقويت قول او نباشد.

به درستى كه اين معنى چيزى است كه توهّم نمى‌توان كرد در باره هيچ يك از اهل دين با آنكه اگر اين حديث اصلى مى‌داشت يا معروف مى‌بود كسى از اهل اخبار و روايات هر آينه مى‌بايست آن جوان كه خطا گرفته بر امير المؤمنين ٧ مشهور و معروف باشد به حسب شخص و به حسب نسبت و قبيله و به حسب مكان. و هر آينه مى‌بايست كه آن حكم دينى كه چنين حالى در آن به وقوع پيوست مشهور باشد در ميان فقها و مدوّن و مكتوب بوده باشد نزد اهل اخبار. و به تحقيق كه معروف نبودن آن مرد و معلوم نبودن آن حكم كه خطا گرفته آن مرد در آن حكم بر امير المؤمنين ٧ دليلى است روشن بر بطلان روايت اين حديث.

با آنكه امت همگى اتفاق كرده‌اند كه آن حضرت ٧ فرمود كه زد دست مبارك را رسول اللَّه بر سينه من و گفت:

«اللّهمّ اهد قلبه و ثبّت لسانه فما شككت في قضاء بين اثنين»

[١]

[١].« أنساب الاشراف» ٢/ ٣٥٢