دفاع از تشیع، ترجمه الفصول المختارة للمفید - خوانساري، آقا جمال - الصفحة ١٤٧ - پاسخ شيخ مفيد به«ابن عبيد»
مذموم و بد نمىداند بلكه ترك وعده به ثواب و بهجا نياوردن آن را بد مىداند.
و براى دليل اين شعر را خواند:
|
و إنّى إن اوعدته او وعدته |
لأخلف ايعادى و انجز موعدى[١] |
|
؛ يعنى هر گاه من كسى را وعيد دهم و به او وعده كنم هر آينه خلف وعيد كرده و او را عفو كنم ولى به وعده خويش وفا مىكنم و آن را ترك نمىكنم.
پس عمرو به او گفت: آيا تو كسى را كه ترك وعيد كرده باشد نمىگوئى خلف قول خود كرده؟
ابو عمرو گفت: بلى مىگويم.
عمرو گفت: پس تو مىگوئى خداى تعالى خلف قول خود كرده است هر گاه نكند وعيد كه كرده؟! ابو عمرو گفت: اين را نمىگويم.
عمرو گفت: پس به تحقيق شهادت خويش را باطل كردى.
(از براى آنكه در شعر مذكور ترك وعيد را خلف ناميده و تو نيز اقرار به آن كردى و حال آنكه تو خود اعتراف كردى به اينكه خداى تعالى جايز نيست خلف قول خود كند پس لازم مىآيد جايز نباشد عفو كند و به اين باطل مىشود آنچه دعوى كردى كه عفو جايز است و اين شعر را شاهد بر آن آوردى از براى آنكه مقصود از اين بحث اين است كه عفو از خداى تعالى جايز است يا نه و كسى ديگر مراد نيست و از آنچه گفتى لازم آمد كه از خداى تعالى جايز نيست و اين خلاف مطلب تو است.) شيخ- ايّده اللَّه- فرمود: يافتم من ابو القاسم را كه اعتماد كرده است بر اين كلام يعنى بحث عمرو و ديدم او را كه آورده است اين را در مواضع بسيار از كتابهاى خويش و احتجاج كرده است به اين در مذهب اصحاب ما كه راجئهاند يعنى قائلند به عفو و اميد به آن دارند.
[پاسخ شيخ مفيد به «ابن عبيد»]
پس ما در جواب احتجاج وى، مىگوئيم كه عمرو بن عبيد تجاوز كرده است از
[١]« لسان العرب» ١٥/ ٣٤٣ ذيل« وعد» اين شعر را از« عامر بن طفيل»، آورده است.