دفاع از تشیع، ترجمه الفصول المختارة للمفید - خوانساري، آقا جمال - الصفحة ٢٨٢ - فصل ٥٩ بحث در باره توبه طلحه و زبير

فصل ٥٩ [بحث در باره توبه طلحه و زبير]

كلام شيخ- ادام اللَّه عزّه- در باب توبه طلحه‌[١] و زبير[٢] چنان كه معتزله دعوى كرده‌اند. شيخ فرمود: امّا طلحه، پس او كشته شد ميان هر دو صف در حالى كه مصمّم بود بر جنگ. و اين حال ظاهرش اقامت بر فسق است و كسى كه دعوى كند باطنى، خلاف اين دعوى كرده است علم غيب را و واجب نيست قبول قولش مگر به دليلى و نيست دليلى بر اين با آنكه اخبار مستفيض شده است از امير المؤمنين ٧ به اينكه آن حضرت گذشت بر كشته وى، پس فرمود كه بنشانيد طلحه را. نشاندند او را فرمود: آيا حق يافتى تو آنچه را وعده كرده بود به تو رب تو؟

پس به تحقيق حق يافتم من آنچه را وعده كرده بود رب من. بعد از آن فرمود:

بخوابانيد وى را.

و فرموده است در موضع ديگر كه گذشته بود بروى: به تحقيق بود تو را با رسول ٦ صحبتى ليكن شيطان داخل شد در دماغ تو و انداخت تو را در آتش.[٣] و نوشته است آن حضرت به عمّال خود در آفاق فتح نامه‌اى و ذكر كرده است در آن در ضمن كلامى طويل:

«إن اللَّه تعالى قتل طلحة و الزّبير على بغيهما و شقاقهما و نكثهما و هزم جمعهما و ردّ

[١] طلحة بن عبيد اللَّه بن عثمان بن عمرو جزو اولين كسانى بود كه به پيامبر ايمان آورد و اولين كسى بود كه با على ٧ بيعت نمود و نخستين شخص هم هست كه پيمان‌شكنى كرد و به مخالفت با حكومت عدالت‌گستر امير المؤمنين ٧ پرداخت. حضرت على ٧ خطاب به ابن عباس، مى‌فرمايد:« با طلحه ديدار مكن، كه گاوى را ماند شاخها راست كرده، به كار دشوار پا گذارد و آن را آسان پندارد.»« نهج البلاغه» كلام ٣١،« الاصابة» ٣/ ٤٣٠.

[٢]. زبير بن عوّام بن خويلد پسر عمه على ٧ مى‌باشد( صفيّه عمّه على ٧ است) زبير با طلحه پيمان اخوّت بسته بود و همراه او نيز به مخالفت با على ٧ برخاست. امير المؤمنين ٧ در باره انحراف او، مى‌فرمايد:( زبير) هميشه از ما اهل بيت بود تا آنكه تا فرخنده‌اش عبد اللَّه پا به جوانى گذاشت( و پدر را از راه بدر برد).« نهج البلاغه» حكمت ٤٥٣،« الاصابة» ٢/ ٤٥٧.

[٣].« الكافئة» ص ٢٥، حديث ٢٥.