دفاع از تشیع، ترجمه الفصول المختارة للمفید - خوانساري، آقا جمال - الصفحة ٢٢٨ - فصل ٥٠ بررسى آيات قيامت

فصل ٥٠ [بررسى آيات قيامت‌]

سؤال كردند از شيخ- ادام اللَّه عزّه- از قول خداى تعالى:

وَ إِنَّ يَوْماً عِنْدَ رَبِّكَ كَأَلْفِ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ‌[١]؛ يعنى يك روز پيش ربّ تو مثل هزار سال است به حساب شما. و قول او در موضع ديگر:

تَعْرُجُ الْمَلائِكَةُ وَ الرُّوحُ إِلَيْهِ فِي يَوْمٍ كانَ مِقْدارُهُ خَمْسِينَ أَلْفَ سَنَةٍ فَاصْبِرْ صَبْراً جَمِيلًا[٢]؛ يعنى بالا مى‌روند ملائكه و روح به سوى خداى تعالى در روزى كه مقدارش پنجاه هزار سال است. و قول او در موضع ديگر:

يُدَبِّرُ الْأَمْرَ مِنَ السَّماءِ إِلَى الْأَرْضِ ثُمَّ يَعْرُجُ إِلَيْهِ فِي يَوْمٍ كانَ مِقْدارُهُ أَلْفَ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ‌[٣]؛ يعنى خداى تعالى تدبير مى‌كند امر دنيا را از آسمان تا زمين، بعد از آن صعود مى‌كند به سوى آن در روزى كه مقدارش هزار سال است به حساب شما.

پس چه چيز است توجيه اين آيات با اختلاف ظواهر آنها؟

شيخ- ادام اللَّه عزّه- فرمود كه اما معنى آيه اول پس اين است كه يك روز آخرت را برابر هزار سال دنيا گردانيده بنا بر تعظيم امر آخرت و اخبار از شدت اهوال آن حتى اينكه يك روز از روزهاى آن بر اهل عذاب برابر هزار سال دنيا مى‌گذرد به سبب شدت و عظمت بلا و كثرت محنت و آنچه به كافران خواهد رسيد از انواع عقاب.

و مراد به روزى كه مقدار آن پنجاه هزار سال است (چنان كه در آيه دوم مذكور

[١] سوره حج، آيه ٤٧.

[٢] سوره معارج، آيه ٤ و ٥.

[٣] سوره سجده، آيه ٥.