دفاع از تشیع، ترجمه الفصول المختارة للمفید - خوانساري، آقا جمال - الصفحة ٣٨٤ - انتقاد ابراهيم نظام از ابن مسعود

مؤمن است و نه كافر و نه فاسق و نه منافق بلكه مرتكب گناه كبيره ميانه هر دو طايفه است كه مذكور شد و به اين سخن قائل شده سفيان ثورى و غير او. و حال آنكه جمعى كه به اين سخن قائل شده‌اند در نظر مردم معتبر و معتمدند.

گفته است ابراهيم كه گمان برده است ابن مسعود كه ديده است ماه را شكافته شد از براى رسول خدا ٦‌[١] گفته است ابراهيم كه اين سخن ابن مسعود دروغى است كه اصلا خفا ندارد براى آنكه خداى تعالى نشكافت ماه را براى پيغمبر به تنهائى بلكه اگر شكافت هر آينه شكافته است براى تمام عالم و حجت گردانيده است براى سيد المرسلين بر صدق دعواى پيغمبرى او و براى زجر كردن بندگان و منع كردن ايشان از پيغمبر و برهان و دليل پيغمبرى او در همه بلاد.

پس چگونه ندانستند و نديدند اين را همگى مردم و تاريخ نگذاشتند مردم به آن سال كه چنين چيزى غريب و عجيب واقع شد.[٢] و نگفت آن را شاعرى و مسلمان نشد نزد ظهور آن كافرى و اجماع نكرد به چنين حجتى مسلمانى بر ملحدى در زمان پيش از زمان ما و حال آنكه اگر واقع شدى مساوى بودند در دانستن آن عامه خلايق و خاصه ايشان.

گفت شيخ- ادام اللَّه عزّه- تأمل كنيد اى جماعت توفيق دهد شما را خداى تعالى اين سخنان را و تحصيل كنيد آنچه در اين سخنان است از معانى. به درستى كه ابو عثمان جاحظ تصحيح كرده در حكايت كردن از شيخ خود كه نظّام باشد طعن صريح را بر ابو بكر و عمر و عبد اللَّه بن مسعود، و زياده كرده خدمت ابن مسعود را بر آنچه وصف كرده ابن مسعود را به آن از حكم كردن در دين به رأى و اجتهاد خود. و از تناقض در سخنان او به اينكه دروغگو برآورده او را در آنچه حكايت‌

[١]« مسند احمد حنبل» ١/ ٦٨٢ حديث شماره ٣٩١٤.

[٢] براى اطلاع بيشتر از سال شق القمر و كيفيت آن مراجعه كنيد به:« تفسير طبرى» جلد ١٣، جزء ٢٧/ ١١١ و همچنين همه تفاسير شيعه و سنى ذيل سوره قمر.