دفاع از تشیع، ترجمه الفصول المختارة للمفید - خوانساري، آقا جمال - الصفحة ٥٥٧ - فصل ٩٨ بررسى عقائد فرقه ناووسيه

و اين طايفه را «قرامطه» مى‌گويند و ايشان مباركيه‌اند پس نسبت ايشان به «قرامطه» به واسطه مردى است از اهل سواد كه او را «قرمطويه» مى‌ناميده‌اند.[١] و نسبت ايشان به مباركيه به واسطه مردى است «مبارك» نام كه او غلام آزاد كرده اسماعيل بن جعفر ٧ است. و قرامطه اخلاف مباركيه‌اند و مباركيه اسلاف ايشانند.

و گفته‌اند فرقه‌اى ديگر از ايشان كه نص بر محمد بن اسماعيل، حضرت صادق ٧ فرمود نه اسماعيل؛ زيرا محمد سزاوارتر بود به امر امامت بعد از اسماعيل پدرش. از براى آنكه امامت نمى‌باشد در دو برادر غير از امام حسن و امام حسين عليهما السّلام.

و همگى اين سه فرقه را اسماعيليه مى‌نامند؛ زيرا همگى اسماعيل را امام مى‌دانند و اما دليلى كه مى‌گويند در نص بر اسماعيل آن است كه اسماعيل فرزند بزرگ حضرت صادق ٧ است و جايز نيست كه با وجود فرزند بزرگ نص بر امامت فرزند كوچك واقع شود. و اين جماعت گفته‌اند هر كس مخالفت ما كرده در امامت اسماعيل، قائل است كه حضرت صادق ٧ نص كرد بر اسماعيل. ليكن مى‌گويند كه خداى تعالى را «بدا» واقع شد در امامت اسماعيل و ما اين سخن را در ايشان قبول نداريم.

شيخ- ايّده اللَّه- مى‌فرمايد: فرقه‌اى ديگر گفته‌اند كه حضرت صادق ٧ وفات كرد و امام بعد از او ٧ محمد بن جعفر است. و استدلال كرده‌اند بر اين مذهب به حديثى كه خود روايت كرده‌اند. و آن اين است كه گمان كرده‌اند حضرت صادق ٧ در خانه خود نشسته بود پس داخل شد بر آن حضرت محمد و او طفل صغير بود پس دويد به جانب آن حضرت و در اثناى دويدن پاى او در پيراهنش پيچيد و به روى در افتاد. پس برخاست حضرت صادق ٧ او را برداشته روى او را بوسيد و پاك كرد خاك را از روى او و چسبانيد بر سينه خود و فرمود: شنيدم از

[١]. ر. ك:« فرهنگ فرق اسلامى دكتر مشكور» ص ٣٥٨