تقريرات فلسفه امام خمينى قدس سره - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٣٢٩ - اقوال در مركز روح بخارى
اقوال در مركز روح بخارى
[١]بين علما اختلاف شده در اينكه مركز روح بخارى كه تكوّنش از خون است و در حقيقت، بخارها و الياف خون است، كجاست؟ بعضى گفتهاند: قلب است؛ بعضى گفتهاند: كبد است؛ بعضى گفتهاند: مغز است.
آنهايى كه گفتهاند قلب است، دليلشان اين است كه مزاج اين بخار، بالذات حارّ است و مغز هم چون مركز تفكرات است، با تفكرات داغ مىشود. پس مغز با اين دو حرارت تسخين مىشود و چون لطيف است زود از بين مىرود؛ لذا حكمت مقتضى است كه مركز روح بخارى، در مغز نباشد و چون قلب، جسم محكمى است و مركز احساسات و ادراكات و تفكرات نيست و مزاجش هم گرم است، مناسب است كه مركز روح بخارى باشد، منتها از قلب كه تصاعد مىكند، به مغز مىرسد و چون مغز، خنك و مزاجش سرد است لذا در آنجا اين بخار تصفيه مىشود و سپس به وسيله هفت اوتار و عضله- به عدد احساسات انسان- كه در طرف عقب مغز است در تمام عروق و اليافى كه در بدن است، پخش مىشود و به واسطه تأثيرى كه در اين بخار واقع مىشود از آن هم، در مرتبه كثيفتر از آن تأثير واقع مىشود، البته به اين دليل اشكال كردهاند.
[١] اسفار، ج ٩، ص ٧٦.