معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٥٠٤ - ٥ نزاهت حضرت لوط(ع)

در اينجا آيت‌الله معرفت به طرح سؤالى مى‌پردازد كه از مضمون يكى از آيات قرآن به نظر مى‌رسد؛

ممكن است پرسيده شود چگونه قرآن از زبان حضرت‌ هود گزارش نموده كه دختران خود را در عرضه قوم فساد كار خود قرار داد، چنانچه در سوره هود آمده:

يا قَوْمِ، هؤُلاءِ بَناتِي، هُنَّ أَطْهَرُ لَكُمْ.[١]

يا چنانچه در سوره حجر مى‌خوانيم:

قالَ: هؤُلاءِ بَناتِي إِنْ كُنْتُمْ فاعِلِينَ.[٢]

با آنكه دختران او از طيبّات‌اند و قوم فسادكار وى از خبيثين؟! (همان، ٧٧)

وى سپس با استفاده از آراى مفسران صدر اسلام، به پرسش مزبور اينطور پاسخ مى‌دهد:

مفسّران بزرگ و كسانى كه در صدر اسلام، با تعابير قرآنى آشنايى كامل دارند، آيه را اين گونه تفسير كرده‌اند كه حضرت‌ لوط، به آنان هشدار داد تا براى فرو نشاندن شهوت، از زنانتان (زنان قبيله كه همگى دختران پيامبر محسوب مى‌شوند) بهره گيريد، كه يگانه راه پاك وصال است.

ابن عباس‌- شاگرد برومند مولا امير مؤمنان (ع)-[٣] در اين زمينه مى‌گويد:

لوط، زنان قوم را عرضه كرد، زيرا هر پيامبرى- در ميان قوم خود- پدر آنان محسوب مى‌شود.

در قرائت‌ ابن مسعود چنين آمده است:

وأزواجه أمّهاتهم و هو أب لهم.

لذا هر گاه ازواج النبى، مادران امّت محسوب شوند، هر آينه پيامبر (ص) پدر امّت خواهد بود.[٤]

ابو جعفر طبرى‌ و ابن ابى حاتم‌ و ابو الشيخ‌ از مجاهد- شاگرد فرزانه‌ ابن عباس‌- روايت كرده‌اند، گويد:

[١] . هود، آيه ٧٨.

[٢] . حجر، آيه ٧١.

[٣] . ابن عباس كسى است كه گفته: هر آنچه در قرآن سخن گويم، از مولايم على( عليه السلام) فرا گرفته‌ام.

[٤] . سيوطى، الدر المنثور، ج ٤، ص ٤٥٧.