معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٣١٤ - ٢ زدن زنان(فاضربوهن)

٢. زدن زنان (فاضربوهن)

در قرآن كريم آمده است:

وَ اللَّاتِي تَخافُونَ نُشُوزَهُنَّ فَعِظُوهُنَّ وَ اهْجُرُوهُنَّ فِي الْمَضاجِعِ وَ اضْرِبُوهُنَّ فَإِنْ أَطَعْنَكُمْ فَلا تَبْغُوا عَلَيْهِنَّ سَبِيلًا.[١]

و زنانى را كه از نافرمانى‌شان ترس داريد، پس پندشان دهيد؛ و (اگر مؤثر واقع نشد،) در خوابگاه‌ها از ايشان دورى گزينيد؛ و (اگر هيچ راهى نبود، به آهستگى و به قصد تأديب) آنان را بزنيد. و اگر از شما اطاعت كردند، پس هيچ راهى بر (اى تعدّى به) آنان مَجوييد؛

هنگامى كه وضعيت زنان در دوران جاهليت مورد بررسى قرار مى‌گيرد، روشن مى‌شود كه عرب‌ها حقوق زنان را رعايت نمى‌كردند و با خشونت و تحكم با زنان رفتار مى‌كردند. اين عادت ناپسند مخصوص عرب نبود، بلكه در ملت‌هاى ديگر هم كم و بيش همين روش اجرا مى‌شد.

تغيير اين شيوه ناپسند نيازمند زمان و مقدمات بود تا عادت جاهلى برطرف شود. اين همان نسخ تدريجى بود كه در طول زمان انجام شد.

در اين رابطه چند مرحله انجام شد:

اول: توضيح داده شد كه زدن زنان نبايد شديد و دردناك باشد.[٢] يعنى نوعى نوازش با دست باشد؛ همچنين گفته شد كه اين زدن با تازيانه و چوب يا ... نباشد، بلكه با چوب مسواك باشد. به‌طورى كه تسلط مرد و آزار زن را به‌صورت كلى رفع كرد.[٣]

دوم: زدن زنها منع شد به‌طورى كه گفته شد هركس همسر خود را بزند، از نيكان نيست،[٤] بلكه از شرورترين افراد امت است.

حتى نقل شده است كه پيامبر (ص) هيچ خدمتكار و زنى را نزد.[٥]

[١] . نساء، آيه ٣٤.

[٢] . ر. ك: ابن جرير طبرى، جامع البيان، ج ٥، ص ٤٤، سيوطى، الدر المنثور، ج ٢، صص ٥٣٢- ٥٢٣؛ محمد بن حسن طوسى، تفسير التبيان، ج ٣، ص ١٩١.

[٣] . محمدهادى معرفت، شبهات و ردود، صص ١٥١- ١٤٩.

[٤] . عن رسول الله( ص): ليس اولئك خياركم( سيوطى، الدر المنثور، ج ٢، ص ٥٢٣).

[٥] . ابن ماجه، سنن ابن ماجه، ج ١، ص ٦١٢ رقم ٢٠٠٩.